Halim Gençoğlu

Güney Afrika’da Osmanlı mirası hakkında İngilizce-Türkçe yazdığım kitabımdaki belgeler, bu coğrafyada yapılabilecek diplomatik faaliyetler hakkında bir yol haritası çiziyor. Belgelerin izini sürenler Türk izleri olarak topluma adanmış münevverleri, okulları, camileri görecektir.

G.Afrika Müslümanlarını örgütledi. Çoğu daha önce Hicaz demiryoluna bağış göndermiş Hint müslümanları bu defa Libya’yı kurtarmaya çalışan Türk askerlerinin ailelerine yardım topladılar. Şimdi bazen bir yere büyükelçi gönderiyoruz. Bakıyorum, ne dinden haberi var, ne devletten..

Osmanlı Devleti, ırk ve din ayırmaksızın idare ettiği halka karşı kucaklayıcı bir politika izledi. Güney Afrika’daki ilk Osmanlı başkonsonsolosu bir Ermeni idi. Fakat orada kendi dinine göre değil, temsil ettiği devletin terbiyesine göre hareket etmişti. Trablusgarp Harbinde +

Kenize Murat Saray’da Sürgüne kitabını bize hediye olarak göndermişti. O yıllarda okuduğum güzel kitaplardan biridir. Kitabı okuyunca Paul Wittek’in “Osmanlı 1912’de fiilen yıkılmıştır” sözü akla gelir. Fakat buna rağmen kurduğu müesseseleri senelerce iş gördü.

17 Mayıs 1876 günü Padişah Abdülaziz'in tahttan indirilerek V. Murad’ın tahta çıkarıldığına dair belge. Torunlarından Kenize Murat 3 ay tahtta kalmış dedesiyle ilgili 1990’larda berat arıyordu. O zaman babam Kenize hanıma ulaştırmak üzere Zeki Kuneralp’a bir berat göndermişti. +

Şimdi bu eserleri biraraya getirecek bir AFRİKA KÜTÜPHANESİ kurabilmemiz lazım. İlginç gelebilir fakat dünyadaki Afrika çalışmalarına Osmanlı arşivlerinin katkısı muazzam olacaktır. Osmanlıca kaynaklarda sömürgecilik çalışmalarına yeni bir bakış açısı getirecek malzeme yatıyor..

(1827), TD, sayı 5-6 (îstanbul 1951-1952), s. 53-62. Cengiz Orhonlu, Osmanlıların Habeşistan Siyaseti (1554-1560), TD, 20 (İstanbul 1965), s. 39-54. Cavid Baysun, Cezayir mes’elesi ve Reşid Paşa’nın Paris elçiliği, 1943 IH. TTK, Ankara 1948, s. 375-79. Ve daha niceleri.. +5

Batı ülkelerinde African Studies bölümleri 1950’lerden itibaren kuruldu zira sömürgecilik sonrası Afrika, stratejik alan haline geldi. Türkiye’de ise bağımsız bir Afrika Çalışmaları kurumsallaşması uzun süre mümkün olmadı. Halbuki Türk emiri Tolunoğlu Ahmed, 879’da Kahire’ye +1

Bu şekilde ancak Afrika ilişkilerinin yaşayan miraslarından birini ortaya çıkarmış ve yeni nesillere hatırlatmış oluruz. Başka milletlerin Afrika’da bıraktığı böyle karşılığı olan hoş bir mazisi yok. Bizde var fakat o potansiyeli anlayıp kullanacak kurumlarımız Allah’a emanet.!

en dikkat çekici örneklerden biridir. Torunu Sylvia Blyden bugün Sierra Leone’de tanınmış bir siyasetçi ve doktordur. Bu zengin tarihi malzemeyi sadece kitap yazmakla halka duyurmak da mümkün olmuyor. O yüzden bunlar programlarla duyurulup belgesellerle halka tanıtılmalıdır. +3

Fotoğrafta yanımdaki muhterem Osmanlı Devleti’nin Hicaz Demiryolu madalyası verdiği Güney Afrika’dan Mahmud Badsha’nın torunu Ömer Badsha. Afrika’da Osmanlı’dan çeşitli sebeplerle böyle madalya almış birçok münevverin torunlarını tanıyorum. Bunları toplayıp bir program yapalım +

Bu konuda son zamanlarda Güney Afrika milli arşivi de eski Arap ülkeleri ve yerel emirliklerle olan yazışmaları açarak decolonizasyon bağlamında önemli çalışmalar yapmaktadır.

şeklinde Avrupa dünyasını mağdur ve Türkleri ise barbar gösteren bir yazı halen mevcuttur. Ben bunu iki yıl önce Güney Afrika’da çıkan bir yazımda izah etmiştim. capeargus.co.za/opinion/2024-0…

Batının sömürgeci geçmişine kafa tutma sadece işgal edilmiş Afrika ülkeleri için değil, farkında olmadan müfredatına nüfuz edilmiş bizim gibi ülkeler için de geçerlidir. Bugün kıtanın en uç noktasında “Türkler doğuda deniz yollarını kapatınca bizde gidip Ümit Burnu’nu bulduk” +

Son zamanlarda aklı başında konuşmalarıyla dikkat çeken Paşinyan: Batıda Türkiye'de 90 milyon Türk, doğuda Azerbaycan'da 10 milyon Türk var. Güneyimizde İran'da 35 milyon Türk var. Bizden kaç tane var? 3 milyon Ermeni. Hayal dünyamızdan çıkıp gerçekleri görmeliyiz..

sömürgecilikten çok iskân edici manası taşır. Bu yüzden günümüzde “decolonization” söylemini bu kavrama uygulamak anakronizm olur. Yani “decolonization” kavramı, Osmanlı yayılmasını açıklayan genel bir anahtar değildirdir. Bunları Batı’nın Afrika Talanı kitabımda açıklamıştım.!

erken Osmanlı coğrafi yapısına birebir uygulanamaz. Barkan’ın kolonizatör kelimesini kullanmasının nedeni, Fransız tarih yazımındaki “colonisation intérieure” yani “iç iskân ve yerleşim” terminolojisine yakın bir kullanım tercih etmiş olmasıdır. Buradaki kavram, modern +6

Türkiye’de bazı zevat İstanbul’da dekolonizasyon üzerine yapılan bir programı tenkit maksatlı paylaşımlar yapmış. Elbette tenkit edilebilir fakat eleştirmek için bu konuda ihtisas sahibi değilseniz eleştiri laf atmaktan ileri gitmiyor. Birisi merhum Barkan’ın “Kolonizatör Türk +