Silwer 🇪🇺

How Silwer are you? 🟦🟩🟨🟧🟥 ⬜️Cis man ⬜️Gay ⬜️Agnostic ⬜️Cosmopolitan ⬜️Globalist ⬜️Multicultural ⬜️Claslib ⬜️Individualist ⬜️Wegetarian ⬜️Geometry enjoyer ⬜️Metal music enjoyer ⬜️Chess player ⬜️Traveller

To chyba najgorszy sondaż dla rządowej koalicji. I chyba ostatni sygnał alarmowy przed wyborami parlamentarnymi. Jeśli rząd nie schowa Cienkowskiej do szafy, nie zajmie się kryzysem w ochronie zdrowia i nie zacznie już teraz intensywnej kampanii po Polsce, to po prostu przegra.

How Willow are you? 🟦🟩🟨🟧🟥 ⬜️Jewish/Polish ⬜️Anarchist ⬜️Distributist/Mutualist ⬜️Gay ⬜️Intersex ⬜️Nonbinary/Demiboy ⬜️Old ⬜️Medievalist ⬜️Goth ⬜️Emo ⬜️Punk ⬜️YAOI READER ⬜️Spiritual ⬜️Autistic

Komentarz spóźniony, jednak najwyższy czas zabrać głos w tej sprawie i przedstawić swoje stanowisko dotyczące dopłat dla artystów. Na samym początku chcę zaznaczyć, że nie popieram linczu, hejtu ani pogardy wobec artystów, które można zaobserwować w części dyskusji na ten temat. Artyści wykonują pracę, tworzą kulturę i często wnoszą istotny wkład w życie społeczne. Można nie zgadzać się z ich poglądami, twórczością czy oczekiwaniami wobec państwa, ale nie jest to powód do obrażania czy deprecjonowania całego środowiska. Spór o finansowanie sztuki powinien być prowadzony merytorycznie, a nie poprzez wzajemne wyzwiska. Nie mam nic przeciwko artystom ani kulturze. Wręcz przeciwnie – kultura jest jednym z fundamentów cywilizacji. To dzięki niej poznajemy historię, tradycje, idee i dorobek poprzednich pokoleń. Mamy zarówno kulturę wysoką, często określaną jako elitarną, jak i kulturę masową. Obie mają swoje miejsce i swoich odbiorców. Mam natomiast poważne wątpliwości wobec pomysłu finansowania artystów z pieniędzy podatników. Jeżeli ktoś chce wspierać teatr, muzykę, literaturę czy sztuki wizualne, powinien mieć do tego pełne prawo. Problem pojawia się wtedy, gdy państwo uznaje, że wszyscy obywatele muszą finansować określoną twórczość, niezależnie od własnych preferencji. Pojawia się też pytanie, kim właściwie jest „artysta zawodowy” i kto miałby o tym decydować. W praktyce oznacza to konieczność stworzenia urzędowej definicji artysty i przyznania urzędnikom prawa do rozstrzygania, kto spełnia jej kryteria. Jeżeli państwo ma decydować, kto jest prawdziwym artystą, to gdzie właściwie przebiega granica? Czy urzędnik będzie oceniał, kto jest prawdziwym pisarzem, fotografem, projektantem graficznym, architektem czy twórcą gier komputerowych? Wszystkie te zawody opierają się na kreatywności, indywidualnym talencie i uznaniu odbiorców. Trudno znaleźć racjonalny powód, dla którego akurat w przypadku artystów państwo miałoby otrzymać prawo do arbitralnego wyznaczania granic zawodu. Sztuka z natury jest subiektywna. Dla jednej osoby wartościowym dziełem będzie sztuka współczesna, dla innej obrazy Matejki, muzyka Chopina czy współczesne kino. Nie istnieje jeden obiektywny miernik wartości artystycznej, który pozwoliłby bezstronnie określić, która twórczość zasługuje na wsparcie bardziej od innej. Czy komisja grantowa naprawdę wie lepiej od społeczeństwa, jaka sztuka jest wartościowa? Czy kilku urzędników jest lepszym sędzią twórczości niż tysiące odbiorców? Moim zdaniem nie. O sukcesie artysty powinni przede wszystkim decydować ludzie, którzy dobrowolnie poświęcają swój czas, uwagę i pieniądze na wspieranie jego twórczości. Dlatego dopłaty bardzo często prowadzą do wypaczania sygnałów rynkowych. Nie chodzi o oszustwo w sensie prawnym, lecz o zaburzenie naturalnych mechanizmów pozwalających ocenić, czy dana twórczość rzeczywiście znajduje odbiorców. Gdy źródłem utrzymania staje się przede wszystkim państwowe wsparcie, zainteresowanie publiczności przestaje być najważniejszym kryterium sukcesu. W takiej sytuacji część twórców może bardziej skupiać się na pozyskiwaniu publicznych pieniędzy niż na zdobywaniu odbiorców. Powstaje system, w którym o sukcesie nie zawsze decyduje jakość dzieła i zainteresowanie społeczeństwa, lecz zdolność do uzyskania finansowania. To prowadzi do zniekształcenia informacji o rzeczywistym popycie na daną twórczość. Co więcej, żyjemy w XXI wieku, prawdopodobnie najlepszym okresie w historii dla osób chcących tworzyć i zdobywać fundusze na swoją działalność. Artyści mają do dyspozycji prywatnych mecenasów, crowdfunding, Patronite, media społecznościowe, galerie internetowe, platformy streamingowe i sprzedaż bezpośrednią. Nigdy wcześniej możliwości dotarcia do odbiorców i pozyskiwania wsparcia nie były tak ogromne. Oczywiście nie oznacza to, że każdemu będzie łatwo. Konkurencja jest ogromna, a sukces wymaga talentu, pracy, konsekwencji i często także odrobiny szczęścia. Jednak właśnie na tym polega wolność. Nie daje gwarancji sukcesu ani wygodnego życia. Daje natomiast możliwość działania, podejmowania ryzyka i konkurowania na otwartym rynku pomysłów, talentów i twórczości. Nie każdy artysta odniesie sukces. Tak samo jak nie każdy przedsiębiorca zbuduje dochodową firmę, nie każdy sportowiec zdobędzie medal, a nie każdy pisarz napisze bestseller. Nie jest jednak rolą państwa nadawać przywileje. Sztuka powinna być uwolniona od polityki, ministerialnych przelewów i urzędniczych definicji określających, kto jest „prawdziwym artystą”, a kto nim nie jest. Im bardziej kultura uzależniona jest od decyzji politycznych, tym większe ryzyko, że stanie się narzędziem realizacji określonych interesów, mód czy ideologii. Rolą państwa nie powinno być wskazywanie zwycięzców i przegranych w świecie sztuki, lecz zapewnienie obywatelom szerokiego dostępu do kultury oraz wysokiej jakości edukacji kulturalnej. Państwo powinno dbać o to, aby ludzie mieli możliwość poznawania dorobku kulturowego, rozwijania swojej wrażliwości i rozumienia różnych form sztuki. To właśnie świadomi i zainteresowani odbiorcy są najlepszym fundamentem dla rozwoju kultury, ponieważ wspierają ją z własnej woli, a nie dlatego, że ktoś podjął za nich decyzję przy podziale publicznych pieniędzy. Artyści, podobnie jak przedstawiciele innych zawodów kreatywnych, wykonują ważną pracę i zasługują na szacunek. Nie widzę jednak powodu, dla którego mieliby posiadać szczególny status uprawniający ich do finansowania przez wszystkich podatników. O tym, którzy twórcy odniosą sukces, powinni decydować ludzie swoimi wyborami, a nie urzędnicy swoimi decyzjami.

Andrzej Duda kiedyś rzekł...