101 PUB - 101 Public Policy Think Tank

📣 Our dashboard is now RELEASED!!! โดย คิด for คิดส์ . ชวนผู้สนใจใช้งานและดาวน์โหลดชุดข้อมูลฟรี! จาก 'การสำรวจเยาวชนของ คิด for คิดส์: รอบการสำรวจเดือนมีนาคม 2025' โดยครอบคลุมหัวข้อเหล่านี้ 🏡 ความเป็นอยู่พื้นฐาน 🤝 ความสัมพันธ์กับคนรอบตัว 💼 การศึกษาและการทำงาน 👥 ความสัมพันธ์กับสังคมวงกว้าง 🌐 ความเชื่อ วัฒนธรรม สังคม เศรษฐกิจ และการเมือง . พร้อมใช้งานแล้ววันนี้! ที่ youthsurvey.kidforkids.org

⚡ รัฐบาลมีแนวทางขับเคลื่อนประเทศไทยสู่ความยั่งยืนด้านพลังงาน โดยมีแผนการรับซื้อไฟฟ้าพลังงานสะอาดอย่างต่อเนื่อง ทว่ากลับซื้อในราคาที่สูงกว่าตลาด และสวนทางกับแนวโน้มต้นทุนราคาไฟฟ้าที่ถูกลง รวมถึงมีปริมาณไฟฟ้ามีมากกว่าความต้องการ และซ้ำร้ายประชาชนยังต้องรับภาระค่าไฟแพงจนถึงทุกวันนี้ . อ่านเพิ่มเติมใน 'ขับเคลื่อนพลังงานสะอาดแบบไทยๆ ทำค่าไฟแพงแบบเทียมๆ' 101pub.org/expensive-rene…

🔎 แผนงานรัฐบาลดิจิทัลในปีงบประมาณ 2567 พบว่า งบประมาณแผนงานเศรษฐกิจและสังคม 2,455.5 ล้านบาท ถูกนำไปใช้สร้างอาคารมากถึง 37.7% ของแผนงานนี้ โดยมีเป้าหมายผลักดันให้ไทยเป็นศูนย์กลางการพัฒนาอุตสาหกรรมดิจิทัลของอาเซียน ทั้งที่โครงสร้างราชการไทยยังคงทำงานแบบแยกส่วน . อ่านเพิ่มเติมใน 'ดิจิทัลแบบใด? แกะไส้ในงบประมาณตามแผนดิจิทัล' 101pub.org/digital-plans-…

รัฐบาลมีมติอนุมัติ #พรกเงินกู้ 4 แสนล้านบาท ท่ามกลางความท้าทายนานัปการที่กำลังเกิดขึ้นทั้งในและนอกประเทศ . แต่จากงานของ 101 PUB ที่ผ่านมากลับสะท้อนว่า หลายต่อหลายครั้งที่งบประมาณให้ผลลัพธ์ที่ไม่คุ้มค่า หรือประชาชนไม่ได้รับผลประโยชน์ดังกล่าว . ชวนสำรวจการใช้งบประมาณที่ผ่านมาผ่าน Thread นี้

101 PUB ชวนอ่านเพิ่มเติมใน 📜 'EIA EHIA! เสือกระดาษแห่งวงการสิ่งแวดล้อมไทย' 101pub.org/environmental-…

แม้โครงการ #แลนด์บริดจ์ จะถูกกลับมาพูดถึงมากขึ้นในช่วงนี้ แต่แท้จริงโครงการได้เดินหน้าต่อเนื่องมาตั้งแต่ปี 2024 ที่ผ่านมา . การเดินหน้าต่ออย่างเงียบๆ โดยไม่สนใจข้อทักท้วงอาจส่งผลกระทบร้ายแรง ไม่เพียงในแง่ความคุ้มค่าทางเศรษฐกิจ แต่ยังรวมถึงชีวิตผู้คนและสิ่งแวดล้อมซึ่งยังไม่มีหลักประกันนักว่าจะถูกนำมาคิดคำนวณในการประเมินโครงการอย่างรอบคอบ . นอกจากนี้ แลนด์บริดจ์ยังเป็นข้อกังขาของภาคเอกชนและนักวิชาการด้านเศรษฐศาสตร์ว่า จะสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจแก่ประเทศคุ้มค่ามากน้อยเพียงใด? . 101 PUB ชวนอ่านเพิ่มเติมใน . 🌊 'แลนด์บริดจ์ยังไปต่อ แบบไม่สนใจคน ไม่สนใจเต่าทะเล' 101pub.org/landbridge-202…

🎧 Policy What! EP.47: คนกตัญญูไม่มีทางอับจน? ทำยังไงให้คนดูแลพ่อแม่ยังมีชีวิตที่ดี . สังคมไทยกำลังเข้าสู่สังคมผู้สูงวัย แต่คนที่ทำหน้าที่ดูแลผู้สูงวัยอยู่ที่บ้านกลับไม่ค่อยมีใครให้ความสำคัญมากนัก ทั้งที่คนกลุ่มนี้ต้องเหนื่อยทั้งกาย เผชิญปัญหาสุขภาพจิต และต้องออกจากงานมาจึงขาดแคลนรายได้ ในตอนนี้รายการ Policy What! ขอเชิญทุกท่านมาทำความเข้าใจความยากลำบากของชีวิตของกลุ่มคนที่ต้องทำหน้าที่ดูแล และเรามีวิธีที่จะช่วยซัพพอร์ตชีวิตคนเหล่านี้ได้อย่างไร . เปลี่ยนนโยบายอะไรวะ เป็นนโยบายสาธารณะที่คุณเข้าใจได้! . ▶️ รับชม/รับฟังรายการได้ที่ 🔴 YouTube ➜ youtu.be/yKIW_EjSrUk 🟣 Apple Podcasts / 🟢 Spotify / 🟠 SoundCloud ➜ the101.world/policy-what-ep… . 🎙️ ดำเนินรายการโดย ชลธิชา ทักษิณาเวศน์ กองบรรณาธิการ The101.world และ กัลป์ กรุยรุ่งโรจน์ นักวิจัย 101 PUB . #สังคมผู้สูงวัย #PolicyWhat! #101Podcast #101PUB #The101world #วันโอวัน

🎧 Policy What! EP.46: ด้อมน้ำเงินคือใคร? โหวตเตอร์ภูมิใจไทยมีอุดมการณ์แบบไหน? . ชัยชนะอันดับ 1 อย่างขาดลอยของพรรคภูมิใจไทยทำให้หลายๆ คนอาจจะเซอร์ไพรส์ แล้วอาจจะสงสัยว่ากลุ่มโหวตเตอร์ของพรรคภูมิใจไทยเป็นใคร ว่าพวกเขาเป็นใคร มีความคิด ความเชื่อ อุดมการณ์อย่างไร รายการ Policy What ตอนนี้จึงจะพาทุกคนไปสำรวจผลแบบสอบถามจาก 101 PUB มา เพื่อไขข้อสงสัยว่าฐานเสียงของพรรคภูมิใจไทยมีแนวคิดและความเชื่ออย่างไร และการชนะเลือกตั้งจริงๆ แล้วก็อาจจะไม่เซอร์ไพรส์ก็ได้ . เปลี่ยนนโยบายอะไรวะ เป็นนโยบายสาธารณะที่คุณเข้าใจได้! . ▶️ รับชม/รับฟังรายการได้ที่ 🔴 YouTube ➜ youtu.be/qFzHdyDZ87k 🟣 Apple Podcasts / 🟢 Spotify / 🟠 SoundCloud ➜ the101.world/policy-what-ep… . 🎙️ ดำเนินรายการโดย ชลธิชา ทักษิณาเวศน์ กองบรรณาธิการ The101.world และ สรงกรณ์ เตชวณิชย์พงศ์ นักวิจัย 101 PUB . #พรรคภูมิใจไทย #เลือกตั้ง69 #101VOTE69 #PolicyWhat! #101Podcast #101PUB #The101world #วันโอวัน

คนรุ่นใหม่ทั่วโลกเริ่มหันหลังให้กับเครื่องดื่มแอลกอฮอลล์ในช่วงทศวรรษที่ผ่านมา สัดส่วนเยาวชนในสหราชอาณาจักรที่ไม่ดื่มแอลกอฮอลล์เพิ่มขึ้นจาก 19% เป็น 38% ในห้วงปี 2011-2021 ผลสำรวจในสหรัฐอเมริกาก็พบว่าคน ‘Gen Z’ มีแนวโน้มดื่มลดลงเมื่อเทียบกับคนรุ่นก่อน และแม้กระทั่งในประเทศที่วัฒนธรรมการดื่มยังคงอยู่อย่างเยอรมนี คนรุ่นใหม่ก็หันไปหาทางเลือกอย่างเบียร์ปลอดแอลกอฮอลล์มากขึ้นอย่างที่ไม่เคยเป็นมาก่อน ข้อมูลจากการสำรวจของสำนักงานสถิติแห่งชาติเองก็พบว่าแนวโน้มนี้ก็เกิดขึ้นในไทยด้วยเช่นกัน . การสำรวจครั้งล่าสุดเมื่อปี 2024 พบว่าสัดส่วนผู้ดื่มสุราโดยรวมเพิ่มขึ้นอย่างมาก จาก 28.0% ในปี 2021 เพิ่มเป็น 35.2% ซึ่งสูงที่สุดในรอบ 20 ปีด้วย อย่างไรก็ตามหากแยกพิจารณาเป็นรายช่วงอายุ จะเห็นว่าไม่ใช่คนทุกช่วงวัยที่มีผู้ดื่มมากขึ้น . ในขณะที่คนวัยทำงานตอนต้น (20-44 ปี) ซึ่งเป็นกลุ่มที่มีผู้ดื่มมากที่สุดอยู่แล้ว มีสัดส่วนเพิ่มขึ้นอีกมากถึง 9.6% ผู้ดื่มวัยรุ่นเพิ่มขึ้นเพียง 0.6% ซึ่งถือว่าน้อยมากเมื่อเทียบกับช่วงวัยอื่นทั้งหมด และหากดูแนวโน้มในระยะยาว จะเห็นว่าวัย 15-19 ปี เป็นช่วงวัยเดียวที่มีสัดส่วนผู้ดื่มลดลงจากราว 13.7% เหลือเพียงเฉลี่ย 9.3% ในการสำรวจสองครั้งหลัง . การที่สัดส่วนผู้ดื่มเพิ่มขึ้นหรือลดลง อาจมีปัจจัยจากหลายสาเหตุ อาทิ สภาพเศรษฐกิจ แนวนโยบายของรัฐ ฯลฯ แต่วัยรุ่นมีแนวโน้มจะได้รับผลกระทบจากปัจจัยต่างๆ น้อยกว่าช่วงวัยอื่น เพราะจำนวนมากยังไม่เริ่มทำงาน และดื่มโดยที่กฎหมายห้ามอยู่แล้ว การดื่มของช่วงวัยนี้จึงอาจสัมพันธ์กับวิถีชีวิตทางสังคม รวมถึงการทดลองใช้สารเสพติดชนิดอื่นๆ มากกว่าช่วงวัยอื่น . การที่ผู้ดื่มวัยรุ่นมีจำนวนลดลงอาจเป็นผลมาจากหลายสาเหตุ มีการคาดเดาว่าอาจเป็นผลมาจากกระแสการรักษาสุขภาพ รูปแบบการสังสรรค์ที่เปลี่ยนแปลง รวมถึงภาพลักษณ์ของการดื่มที่อาจไม่ดึงดูดคนรุ่นใหม่อีกต่อไป อย่างไรก็ตามงานวิจัยในต่างประเทศพบว่า การที่คนรุ่นใหม่ดื่มน้อยลงอาจไม่ได้แปลว่าพวกเขามีความเสี่ยงด้านสุขภาพลดลง ผลสำรวจในสหราชอาณาจักรพบว่าแม้คนรุ่นใหม่จะมีผู้ดื่มลดลง แต่กลับมีผู้ดื่มหนักในสัดส่วนที่สูงกว่าคนรุ่นก่อน และยังมีความเสี่ยงต่อการใช้สารเสพติดชนิดอื่น และปัญหาสุขภาพจิตที่เพิ่มขึ้นด้วย . ดูข้อมูลแบบ interactive ได้ที่ 101pub.org/alcohol-consum…

🎧 Policy What! EP.45: #กกตมีไว้ทำไม ใช้ ‘เครื่องเลือกตั้ง’ ลดโกงได้จริงไหม . เลือกตั้งทีไร เกิดเรื่องชวนสงสัยทุกที ตั้งแต่นับคะแนนผิด รวมคะแนนพลาด บัตรเขย่ง ยันหีบบัตรอยู่ในสภาพที่ผิดปกติจนเกิดปรากฏการณ์ #นับใหม่ทั้งประเทศ หรือปริศนาคะแนนลดในระบบรายงานคะแนน แบบนี้ใช้เครื่องเลือกตั้งแทนกาบัตรกระดาษจะดีกว่าไหม? ถ้าใช้เครื่องเลือกตั้งจะลดโกงเลือกตั้งได้หรือเปล่า ชวนหาคำตอบกันในรายการ Policy What! . เปลี่ยนนโยบายอะไรวะ เป็นนโยบายสาธารณะที่คุณเข้าใจได้! . ▶️ รับชม/รับฟังรายการได้ที่ 🔴 YouTube ➜ youtu.be/zIwlDi99luA 🟣 Apple Podcasts / 🟢 Spotify / 🟠 SoundCloud ➜ 101pub.org/policy-what-ep… . 🎙️ ดำเนินรายการโดย ชลธิชา ทักษิณาเวศน์ กองบรรณาธิการ The101.world และ ณรจญา ตัญจพัฒน์กุล นักวิจัย 101 PUB . #กกต #เลือกตั้ง69 #101VOTE69 #PolicyWhat! #101Podcast #101PUB #The101world #วันโอวัน

คิด for คิดส์ โดยความร่วมมือของ สสส. กับ 101 PUB ชวนทุกคนร่วมสำรวจปัญหาระบบการดูแลผู้สูงอายุในไทยที่ไม่เคยมองเห็นผู้ดูแลที่อยู่เบื้องหลัง พร้อมนำเสนอแนวทางในการดูแล ‘ผู้ดูแล’ ไม่ให้ถูกทอดทิ้งท่ามกลางความท้าทายของสังคมสูงวัย . อ่านบทวิเคราะห์ฉบับเต็ม 101pub.org/care-work-is-w…

ปัจจุบันไทยมีผู้สูงอายุราว 14 ล้านคน ในจำนวนนี้ 8.6% ใช้ชีวิตโดยอาศัยผู้ดูแล และมากถึง 97.8% รับการดูแลจากคนในครอบครัว . คนในครอบครัวยังเป็นผู้ที่แบกรับทั้งการดูแลคนในครอบครัวและสังคมไปพร้อมๆ กัน เนื่องจากพวกเขาคือกำลังแรงงานสำคัญที่ช่วยให้รัฐลดค่าใช้จ่ายในการดูแลผู้สูงอายุ ด้วยการอาศัยสายสัมพันธ์ครอบครัวที่มีพันธะในการดูแลซึ่งกันและกัน . การดูแลผู้สูงอายุไม่ใช่เรื่องง่าย เพราะจำเป็นต้องได้รับการดูแลอย่างใกล้ชิด การอาศัยอยู่กับผู้ดูแลจึงช่วยลดความเสี่ยงในการเกิดอุบัติเหตุ ส่งผลให้จำนวนผู้ป่วยในโรงพยาบาลและสถานดูแลลดลงตามไปด้วย . อ่านบทวิเคราะห์ฉบับเต็ม: 101pub.org/care-work-is-w… . เรื่อง: อินทิรา หม่องคำ ภาพประกอบ: วนา ภูษิตาศัย . #101PUB #ผู้สูงอายุ #สังคมสูงวัย #caregiver

ความเคลือบแคลงใจของประชาชนต่อการทำงานของ กกต. กลายเป็นกระแสเรียกร้อง #นับใหม่ทั้งประเทศ และคำถามตามมา เราทำให้ระบบนับคะแนนดีกว่านี้ได้ไหม? ทำไม กกต.ทดลองเครื่อง e-voting มานานแต่ยังไม่ใช้ยอมใช้จริงเสียที? ตกลงปัญหาอยู่ที่วิธีการหรืออยู่ที่องค์กร? ชวนหาคำตอบในบทวิเคราะห์นี้

อ่านบทความเต็ม 101pub.org/thai-cambodia-…

แทบไม่มีการเลือกตั้งครั้งไหนที่ความมั่นคงพื้นที่แนวชายแดนจะกลายเป็นประเด็นเท่ากับในสนามการเลือกตั้งปี 2026 อีกแล้ว โดยเฉพาะกรณีชายแดนไทย-กัมพูชา หลังข้อพิพาทเขตแดนที่ลุกลามกลายเป็นการใช้กำลังทางทหารสู้รบกัน 2 ระลอกในเดือนกรกฎาคมและธันวาคมปี 2025 . คำถามคือ เหตุใดการใช้กำลังทางทหารปะทะกันจึง ‘วนลูป’ อะไรคือต้นตอที่ส่งผลให้วงจรความรุนแรงบริเวณแนวชายแดนไทย-กัมพูชาดำเนินไปอย่างไม่จบสิ้น และแนวทางใดที่จะทำให้ความขัดแย้งคลี่คลายอย่างยั่งยืนและพื้นที่ชายแดนไทย-กัมพูชา ‘มั่นคง’ อย่างแท้จริง . 101 PUB ชวนมองทะลุกระแสชาตินิยมและทหารนิยมที่หวนกลบมาอีกครั้งว่า อะไรคือ ‘รากของปัญหา’ ที่แท้จริงของชายแดนไทย-กัมพูชา และการ ‘ทำให้จบๆ’ แบบไหนที่จบจริงและไม่เจ็บ . อ่านบทความเต็มได้ที่: 101pub.org/thai-cambodia-… . เรื่อง: ณรจญา ตัญจพัฒน์กุล ภาพ: ปทิตตา วาสนาส่งชูสกุล #ชายแดนไทยกัมพูชา

❎ปฏิรูปการเมือง-ทำรัฐธรรมนูญใหม่ เสียงแผ่วเบา-วิสัยทัศน์แผ่วเบา ในวันที่เสียงชาตินิยมดังหนวกหู หลายคนคงจำวลี ‘ถ้าการเมืองดี’ กันได้ – วลีสั้นๆ ซึ่งเคยถูกใช้เรียกร้องการปฏิรูปการเมืองในฐานะ ‘เงื่อนไขพื้นฐาน’ ในการพัฒนาคุณภาพชีวิตประชาชน ผ่านมาหกปีจากวันนั้น วลีนี้ยังคงล่องลอยในอากาศ การปฏิรูปสำคัญๆ แทบไม่เกิดขึ้น ส่งผลให้การพัฒนาติดล็อคการเมืองอยู่ไม่เปลี่ยนแปลง สิ่งที่เปลี่ยนคือเสียงเรียกร้องปฏิรูปจากพรรคการเมืองในการเลือกตั้งครั้งนี้ ที่ดูจะ ‘แผ่วลง’ อย่างเห็นได้ชัด . ข้อเสนอนโยบายด้านการเมืองของพรรคหลักเน้นหนักที่จุดยืนต่อการจัดทำ ‘รัฐธรรมนูญใหม่’ ท่ามกลางการเดินหน้าสู่การทำประชามติเรื่องนี้ในวันเดียวกันกับการเลือกตั้ง พรรคประชาชนและพรรคเพื่อไทยมีนโยบายสนับสนุนการจัดทำรัฐธรรมนูญ ‘ใหม่ทั้งฉบับ’ อย่างเป็นทางการ และออกหน้ารณรงค์ให้ประชาชนให้ความเห็นชอบประชามติ . นโยบายทางการของพรรคประชาธิปัตย์มุ่งสนับสนุน ‘การแก้ไขในประเด็นเฉพาะ’ ส่วนภูมิใจไทยและกล้าธรรมไม่มีนโยบายทางการในเรื่องนี้ แม้แกนนำประชาธิปัตย์และภูมิใจไทยจะออกมาแสดงจุดยืนเห็นชอบประชามติในบางโอกาส แต่ก็มิได้นำมาใช้หาเสียงเลือกตั้งและรณรงค์อย่างชัดเจนแข็งขัน เรียกได้ว่าเป็นขั้ว ‘เกียร์ว่าง’ ตรงข้ามกับขั้ว ‘เหยียบคันเร่ง’ สู่รัฐธรรมนูญใหม่อย่างประชาชน-เพื่อไทย . อย่างไรก็ดี พรรคส่วนใหญ่ทั้งสองขั้วยัง ‘แผ่ว’ ในการแสดง ‘วิสัยทัศน์ต่อเนื้อหา’ ที่มุ่งผลักดันหรือรักษาไว้ในรัฐธรรมนูญ วิสัยทัศน์นี้สำคัญมาก เพราะหากผลประชามติเห็นชอบให้จัดทำรัฐธรรมนูญใหม่ สส. จากการเลือกตั้งครั้งนี้ ‘น่าจะมีอำนาจ’ เลือกผู้ร่างรัฐธรรมนูญใหม่แทนประชาชน เราทุกคนจึงควรได้ทราบมุมมองและข้อเสนอของผู้สมัครแต่ละคน/พรรค ก่อนตัดสินใจออกเสียงและมอบอำนาจให้ไป . เท่าที่พอปรากฏข้อเสนอ พรรคประชาชน พรรคเพื่อไทย และพรรคประชาธิปัตย์มีฉันทมติร่วมกันในการปรับที่มาของ ‘องค์กรอิสระ’ ให้ยึดโยงกับประชาชน เป็นอิสระสมชื่อ-ไม่ถูกครอบงำโดยคนกลุ่มใดกลุ่มหนึ่ง และมีกลไกตรวจสอบถ่วงดุลอย่างเหมาะสม ประชาชนและเพื่อไทยยังเสนอให้ปฏิรูป ‘ศาลรัฐธรรมนูญ’ ขณะที่ประชาชนและประชาธิปัตย์เสนอให้ปฏิรูป ‘วุฒิสภา’ ในแนวทางเดียวกัน . ทั้งสามพรรคยังล้วนเสนอหลักการให้คืนสิทธิประชาชนในการเข้าชื่อถอดถอนผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง เปิดเผยข้อมูลภาครัฐและประยุกต์ใช้เทคโนโลยีเพิ่ม ‘ความโปร่งใส’ ตลอดจน ‘กระจายอำนาจ’ ให้ท้องถิ่นมีอำนาจกำหนดนโยบาย-จัดบริการสาธารณะกว้างขวางขึ้น และมีช่องทางหารายได้-งบประมาณมากขึ้น รวมถึงพรรคประชาชนยังเสนอให้เลือกตั้งผู้บริหารสูงสุดของทุกจังหวัด ขณะที่เพื่อไทยเสนอให้ทำเฉพาะในจังหวัดที่พร้อม ส่วนประชาธิปัตย์เน้นให้เลือกตั้งและกำหนดวาระดำรงตำแหน่งของผู้นำท้องที่ . น่าเสียดายที่แทบทุกพรรคเสนอวิสัยทัศน์เรื่องอื่นนอกเหนือจากฉันทมติข้างต้นไว้น้อยมาก มีเพียงพรรคประชาชนที่เสนอวิสัยทัศน์ไว้ค่อนข้าง ‘เป็นรูปธรรม’ ที่สุด ครอบคลุมถึงการขยายการรับรองและคุ้มครองสิทธิประชาชน เช่น สิทธิให้ความเห็นต่อโครงการที่กระทบสิ่งแวดล้อม สิทธิประกันตัว สิทธิเข้าถึงทนายความ สิทธิเข้าถึงการศึกษา-บริการสุขภาพ และความเสมอภาคระหว่างเพศสภาพ . พรรคประชาชนยังเสนอให้ออกแบบสถาบันการเมืองใหม่ทั้งระบบให้ยึดโยงกับประชาชนและประชาชนมีอำนาจมากขึ้น เช่น กำหนดให้นายกรัฐมนตรีต้องเป็น สส., พิจารณายุบเลิกวุฒิสภา, ลดอำนาจของสถาบันที่ไม่ได้มาจากการเลือกตั้ง, ยกเลิกยุทธศาสตร์ คสช. ที่ตีกรอบนโยบายของรัฐบาลจากการเลือกตั้ง, ขยายช่องทางการมีส่วนร่วมใหม่ๆ สำหรับคนกลุ่มต่างๆ, และจัดตั้งกลไกป้องกันรัฐประหาร . แต่เช่นเดียวกับพรรคอื่น พรรคประชาชนขาด ‘วิสัยทัศน์ต่อวิธีการ’ จัดทำรัฐธรรมนูญใหม่หรือแก้ไขฉบับเดิมให้สำเร็จได้จริง . ข้อเสนอนโยบายด้านการเมืองเรื่องอื่นดูจะยิ่ง ‘แผ่วลง-ถอยหลังลงคลอง’ เมื่อเทียบกับการเลือกตั้งปี 2023 ภายใต้บริบทการล้มล้างระบอบ คสช. ข้อเสนออย่างการเอาทหารออกจากการเมือง-อยู่ใต้รัฐบาลพลเรือน การปฏิรูปกองทัพ การยุติกดปราบการมีส่วนร่วม การนิรโทษกรรม-สร้างความยุติธรรมในคดีการเมือง หรือการสร้างกลไกรับผิดของเจ้าหน้าที่รัฐผู้ละเมิดประชาชน แทบไม่ผ่านตาให้ได้เห็นเลย . ตามแหล่งข้อมูลทางการ พรรคเพื่อไทย ‘ถอด’ นโยบายในประเด็นเหล่านี้ที่เคยเสนอในการเลือกตั้งครั้งก่อนออกไปเกือบทั้งหมด ขณะที่พรรคประชาชนยังคงข้อเสนอไว้ใกล้เคียงกับเมื่อการเลือกตั้งครั้งก่อน แต่นำเสนอนโยบายด้วย ‘ภาษาและเรื่องเล่า’ ที่ก้าวหน้า-แหลมคมลดลง เช่น ยังเสนอให้ปฏิรูปกองทัพ แต่ชูเป้าหมายนำทหารมาอยู่ใต้อำนาจรัฐบาลพลเรือน-เสริมสร้างประชาธิปไตยน้อยลงอย่างเห็นได้ชัด ภาษาและเรื่องเล่าที่เข้ามาแทนก็หนีไม่พ้น ‘การสร้างกองทัพเข้มแข็ง-รักษาความมั่นคงแบบเก่า-ปราบเทา’ สะท้อนการ ‘ก้มหัว’ ให้แนวคิดและขบวนการ ‘ชาตินิยมขวา-ทหารนิยม’ . อ่านบทวิเคราะห์ฉบับเต็ม: 101pub.org/2026-policy-ev…

🪖 ‘ทหารอาสา’ จูงใจด้วยเงินและสวัสดิการ ยังอาจไม่พอเปลี่ยนผ่านสู่กองทัพสมัครใจ 100% ข้อเสนอที่เกือบทุกพรรคมีร่วมกันคือ การเพิ่มเงินเดือนทหารเกณฑ์สมัครใจ จากเดิมที่ได้รับรวม 11,000 บาท ซึ่งจะถูกหักค่าอาหารจนทำให้ได้เงินไม่เต็มเม็ดเต็มหน่วย . 🚩 พรรคประชาชนเสนอปรับเพิ่มให้ได้รับเงินเดือน (หลังหักค่าใช้จ่ายแล้ว) ได้เต็ม 11,000 บาท (ประชาชน) . 🚩 พรรคภูมิใจไทยปรับเพิ่มเงินเดือนเป็น 12,000 บาท . 🚩 พรรครวมไทยสร้างชาติเสนอเงินเดือน 30,000 บาท . พรรคการเมืองต่างๆ ยังเสนอปรับขนาดของกองกำลังประจำการด้วย พรรคประชาชนเป็นพรรคเดียวที่เสนอให้ลดขนาดจากราว 8 หมื่นนายในปัจจุบัน ให้เหลือ 3 หมื่นนาย แต่เพิ่มสวัสดิการและเงินเพิ่มตามระยะเวลาประจำการ พรรคภูมิใจไทยเสนอให้เพิ่มเป็น 1 แสนนายและเพิ่มสวัสดิการ ส่วนพรรครวมไทยสร้างชาติไม่ได้เสนอให้เปลี่ยนแปลงขนาด . เมื่อรวมผลของการปรับเงินเดือนและขนาดของกองกำลังประจำการแล้ว งบประมาณที่จะต้องใช้เฉพาะในส่วนค่าตอบแทน . 🚩 พรรคประชาชนจะอยู่ที่ราว 5 พันล้านบาท/ปี (ใช้งบลดลง 55%) . 🚩 ภูมิใจไทยราว 1.4 หมื่นล้านบาท/ปี (ใช้งบเพิ่มขึ้น 28%) . 🚩 รวมไทยสร้างชาติราว 2 หมื่นล้านบาท/ปี(ใช้งบเพิ่มขึ้น 118%) . พรรคประชาชนเป็นพรรคเดียวที่ระบุอย่างชัดเจนว่าจะยกระดับสถานะของทหารเกณฑ์ให้เป็น ‘ทหารอาสา’ ตามความหมายของประกาศกระทรวงกลาโหม เรื่อง การรับบุคคลเข้าทำหน้าที่ทหารเป็นการชั่วคราว (ทหารอาสา) ที่มีสวัสดิการเช่นเดียวกับลูกจ้างเหมาบริการของหน่วยงานรัฐทั่วไป ส่วนพรรคอื่นๆ เช่น ภูมิใจไทย ประชาธิปัตย์ แม้จะเลือกใช้คำว่า ‘ทหารอาสา’ เช่นเดียวกัน แต่ไม่ได้ระบุชัดในรายละเอียด ดังนั้นงบประมาณสวัสดิการบุคลากรอาจแตกต่างกันออกไป แต่ต่างก็ต้องการงบประมาณเพิ่มในส่วนนี้ด้วย . แม้หลายแนวทางจะทำให้ผู้ที่เกณฑ์ทหารได้รับค่าตอบแทนมากขึ้น และมีอัดอัดฉีดงบประมาณของรัฐเพิ่ม แต่จะต้องไม่ลืมว่า พลทหารคือกำลังแรงงานที่ถูกดึงออกมาจากตลาดแรงงาน . 101 PUB ประเมินว่า การดึงคนออกไปทำงานที่ไม่ถนัดและไม่ต้องการทำนี้ คิดเป็นค่าเสียโอกาสเฉลี่ยราว 3.4 แสนบาทต่อ ‘ใบแดง’ หนึ่งใบ ซึ่งอาจคิดเป็นความสูญเสียทางเศรษฐกิจรวม 5-7 หมื่นล้านบาทต่อการเกณฑ์ทหารหนึ่งครั้ง หากคำนึงถึงต้นทุนนี้จะพบว่ากองกำลังแบบสมัครใจมีราคาถูกกว่าและย่อมมีประสิทธิภาพมากกว่าด้วย . นับตั้งแต่ปี 2021 กองทัพเริ่มเปิดรับสมัครทหารเกณฑ์แบบสมัครใจผ่านช่องทางออนไลน์ จูงใจด้วยการเปิดโอกาสให้เลือกหน่วยสังกัดใกล้บ้านได้ ทหารเกณฑ์ส่วนนี้เพิ่มขึ้นจาก 3.3% ในปีแรกเป็นราว 18.6% ในปีล่าสุด แต่ยังคงห่างไกลจากเป้า 100% ที่กองทัพอ้างว่าจะบรรลุในปี 2028 เนื่องจากในแต่ละปีมีผู้สมัครออนไลน์ผ่านการคัดเลือกเพียงราวกึ่งหนึ่ง เช่น ในปี 2025 จากผู้สมัครราวสามหมื่นคน ได้รับเลือกเพียง 15,266 คน แม้จะนับรวมการสมัครหน้างาน (ซึ่งอาจไม่ได้สมัครใจจริง) ก็ยังคงคิดเป็นสัดส่วนรวมเพียง 50.5% ของความต้องการทหารใหม่ . กลไกจูงใจที่หลายพรรคเสนอ คือการเพิ่มโอกาสฝึกอาชีพและรับราชการต่อให้ทหารเกณฑ์ ซึ่งเป็นแนวทางที่กองทัพดำเนินอยู่บ้างแล้ว ข้อนี้อาจได้ผลดีกับพื้นที่ที่งานหายาก เช่น ในพื้นที่จังหวัดชายแดน ซึ่งมักมียอดสมัครหน้างานเต็มความต้องการ จนไม่ต้องมีการจับใบดำ-ใบแดงอยู่เสมอ แต่สำหรับแรงงานที่มีเส้นทางอาชีพอยู่แล้ว การเข้ารับราชการเพื่อฝึกอาชีพที่มีทางเลือกจำกัดย่อมไม่ตอบโจทย์นัก โดยเฉพาะอย่างยิ่งในโลกที่ตลาดงานผันผวน . ในการบรรลุเป้าหมายกองกำลังสมัครใจ 100% รัฐอาจต้องพิจารณาผลักดันกลไกเหล่านี้ควบคู่ไปด้วย ประการแรก คือการปรับลดความต้องการพลทหาร เข้าสู่จำนวนผู้ที่ต้องการอาสาในแต่ละปี พร้อมกับปรับปรุงกองทัพให้ทันสมัยและมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น อาทิ การรับถ่ายทอดเทคโนโลยีจากประเทศผู้ค้าอาวุธ (ประชาชน) ลดจำนวนนายพล (เพื่อไทย) การส่งเสริมอุตสาหกรรมป้องกันประเทศ (ประชาชน, เพื่อไทย, รวมไทยสร้างชาติ) ประการถัดมาต้องมีการปฏิรูปความโปร่งใสภายในกองทัพ โดยเฉพาะเรื่องกระบวนการยุติธรรมต่อทหารชั้นผู้น้อย ซึ่งถูกสังคมตั้งคำถามมาโดยตลอด . ท้ายที่สุด การปรับเปลี่ยนกองทัพที่ว่ามาจะเกิดขึ้นได้ ต้องอาศัยการจัดความสัมพันธ์ให้กองทัพอยู่ภายใต้การบริหารของรัฐบาลพลเรือน พรรคเพื่อไทยมีจุดยืนเรื่องนี้ชัดเจนในการเลือกตั้ง’66 แต่มีท่าทีอ่อนลงมากหลังจากเป็นรัฐบาลได้ราวสองปี และไม่ระบุเรื่องนี้ในนโยบายความมั่นคงปี 69 แล้ว ส่วนพรรคประชาชน แม้จะยังคงระบุไว้ชัดเจน แต่เป็นข้อที่ถูกให้ความสำคัญน้อยลงมากเช่นกัน ภายใต้กระแสชาตินิยมและแรงสนับสนุนกองทัพที่ถูกปลุกขึ้นจากความขัดแย้งชายแดน . อ่านบทวิเคราะห์ฉบับเต็ม: 101pub.org/2026-policy-ev…

😰ยังตัดสินใจไม่ได้ จะเลือกพรรคไหน? เรารวมนโยบายมาให้เลือกแล้วที่นี่ จบในที่เดียว! 🚩 60+ นโยบาย เศรษฐกิจ คุณภาพชีวิต รัฐและการเมือง 🚩 จาก 5 พรรคการเมืองหลัก ที่มีลุ้นร่วมรัฐบาล เทียบหลักคิด ประเมินต้นทุน วิเคราะห์ความเป็นไปได้ของนโยบายเด่น 15 เรื่อง - ค่าแรง หนี้ ค่าไฟ เงินอุดหนุนภาคเกษตร SME สวัสดิการเด็ก-วัยรุ่น-ผู้สูงอายุ ระบบสาธารณสุข การจัดการภัยพิบัติ แอปกลางภาครัฐ กรรมสิทธิ์ที่ดิน ความขัดแย้งชายแดน ทหารอาสา ไปจนถึงการแก้ระบบการเมืองและรัฐธรรมนูญ #vote69 #เลือกตั้ง69