9TANA

จริงๆ หนีได้นะครับ จากประสบการณ์ตรงที่รอดจาก lifestyle inflation มาได้.. ในความคิดผม เรื่องนี้มันป้องกันได้ แต่เราต้องเข้าใจก่อนว่ามันทำงานยังไง เพราะมันไม่ใช่แค่ปัญหาทางวินัย… กับดักแรกสุดที่ต้องป้องกันคือ fixed cost creep.. ไอ้พวกตัวปัญหาทั้งหลายไม่ใช่กาแฟแก้วละ 300 หรือพวกมื้ออาหารแพงๆ… พวกนี้คือ variable cost เราตัดได้ทุกเมื่อ… ตัวอันตรายจริงๆ คือ.. ค่าเช่าบ้าน/condo ที่ดีขึ้น.. ผ่อนรถใหม่.. ค่าโรงเรียนลูก.. การตัดสินใจพวกนี้ทำครั้งเดียวแต่เราโดนผูกมัดหลายปี… และถอยออกมายากมาก เคยอ่านงานวิจัยอันไหนจำไม่ได้ละ มีบอกอยู่ว่าคนเราจะรู้สึกเจ็บปวดกับการลดมาตรฐานลงมามากกว่าความสุขที่ได้ตอนเรายกระดับขึ้นประมาณสองเท่า… เป็นปกติธรรมชาติที่สมองเราคิดแบบนี้.. กับดักที่ 2 คือ Diderot Effect.. ไม่แน่ใจว่าคนไทยคุ้นกับคำนี้หรือเปล่า เหมือนไม่เคยเห็นคำนี้ผ่านสื่อไทย.. ซึ่ง Denis Diderot นักปรัชญาคนฝรั่งเศสได้รับเสื้อคลุมหรูหราเป็นของขวัญ… แล้วก็รู้สึกว่าของรอบข้างไม่ match.. เลยเปลี่ยนโต๊ะ เก้าอี้ พรม ทีละชิ้น.. จนเงินหมด… ก็เหมือนกับย้าย condoใหม่แล้วรู้สึกว่า furniture เดิมไม่เข้ากัน.. ซื้อรถใหม่แล้วรู้สึกว่าเสื้อผ้าควร upgrade ด้วย… lifestyle inflation ไม่ได้เกิดจากการตัดสินใจครั้งใหญ่ครั้งเดียว แต่เกิดจากเรื่องเล็กๆ ที่ trigger กันต่อเนื่องโดยไม่รู้ตัว… กับดักที่ 3 คือความสุขจากการยกระดับชีวิตหายไปภายในไม่กี่เดือน… condo ใหม่ที่ตอนแรกเราชอบมากในเดือนแรก.. กลายเป็นแค่ที่นอนปกติในเดือนที่ 3… แต่ค่าเช่าไม่หายไปไหน เราจ่ายราคาถาวรสำหรับความสุขที่เป็นแค่ชั่วครั้งชั่วคราว และพอชินแล้วก็ต้องการ upgrade ต่อไปอีกเพราะ baseline ถูก reset ไปแล้ว… วน loop ไม่จบ… และกับดักอีกอันที่อันตราย.. ใน corporate finance เราคุ้นเคยกับคำว่า operating leverage… ยิ่ง fixed cost สูงเท่าไหร่ ยิ่งเสี่ยงมาก.. เพราะพอ revenue ลด fixed cost ไม่ลดตาม.. ผลลัพธ์คือชิบหาย… ชีวิตปกติก็เหมือนกัน… lifestyle inflation คือการยก fixed cost ของชีวิตตัวเองขึ้นเรื่อยๆ… คนเรายิ่งมาตรฐานชีวิตสูงขึ้นเท่าไหร่ ยิ่งทนรับแรงกระแทกทางการเงินได้น้อยลงเท่านั้น…​​​​​​​​​​​​​​​​ ตกงาน.. ป่วย.. เศรษฐกิจพัง… คนที่มี breakeven สูงจะเจ็บหนักกว่าเสมอ แม้รายได้เดิมจะสูงกว่า… ดังนั้นความมั่งคั่งที่แท้จริงไม่ได้วัดกันแค่ที่รายได้แต่วัดที่ส่วนต่างระหว่างจุดคุ้มทุนกับรายได้จริง… คนรายได้ 100k แต่ breakeven 95k รวยน้อยกว่าคนรายได้ 40k ที่ breakeven 15k มาก… เพราะ 25k ทบต้นได้ง่าย ในขณะที่ 5k แทบทำอะไรไม่ได้… วิธีแก้ต้องเริ่มที่ระบบ… Pay yourself first แบบโหดๆ ตั้งระบบโอนเงินอัตโนมัติ 60-80% ของส่วนที่รายได้เพิ่ม.. เข้า portfolio ลงทุน/บัญชีออม.. ก่อนเงินจะถึงบัญชีหลัก.. เงินที่ไม่เคยผ่านมือเรา ต้านทานกิเลสได้ดีที่สุด และก่อนตัดสินใจเรื่องใหญ่ทุกครั้ง เปลี่ยนคำถามจากจ่ายไหวมั้ย?? เป็น… นี่มันจะยก breakeven ของชีวิตเราขึ้นมาถาวรเท่าไหร่?? คำถามแบบนี้มันบังคับให้เราเห็นต้นทุนที่แท้จริงทุกๆ เดือนต่อๆ ไป จำไว้ว่า.. รายได้บอกว่าเราหาได้เท่าไหร่… ส่วนต่างระหว่าง breakeven กับรายได้บอกว่าเราร่ำรวยแค่ไหน…

ส่วนตัวเราชอบคนที่ทวีตเล่าเรื่องตัวเอง วันนี้ไปที่นี่ไปเจอสิ่งนี้มา วันนี้พาแม่ไปกินร้านนี้สั่งเมนูนี้อร่อยดี วันนี้บังเอิญเจอคนนี้ที่นี่คุยกันเรื่องนี้ตลกมาก วันนี้อ่านหนังสือเล่มนี้ดีมากบลาๆ มันทำให้รู้สึกว่าแอคเค้านี้คือคนเล่นจริงๆ รู้สึกแอคเค้ามันมีชีวิต . ถ้าแอคเค้าที่แบบทวีตเรื่องหลักการลงทุนอย่างเดียว ทวีตเรื่องฟุตบอลเป็นจริงเป็นจังอย่างกับเขียนคอลัม ทวีตประวัติศาสตร์รัวๆอย่างกับหนังสือต่วยตูน เราจะรู้สึกเหมือนเรากำลังอ่านบล็อค ไม่รู้สึกว่ากำลังอ่านทวีต รู้สึกแอคเค้ามันไม่มีชีวิต

เก็บใน กบข ออมเพิ่ม เดือนนี้ปรับออม 7% รอเกษียณ ก็มีเงินเก็บพอยังชีพ กินข้าวได้ตอนแก่ ครับ แหะๆ

อยากเล่นอันนี้ ถ้าเตือนคนอื่นได้ 1 เรื่องจะเตือนเรื่องอะไร จากที่เคยเจอมาหรือสิ่งที่ต้องระวังมาก ๆ

คือจะบอกว่า ตัวแอป กบข. เอง พยายามหาตัวเลขมาดึงดูด/สร้างแรงบัลดาลใจให้สมาชิกไว้ใจ+ปรับอัตราการออมเพิ่ม แง่นึงก็เป็นเรื่องที่ดี แต่อีกแง่นึงก็ทำหลายคนเข้าใจผิด พอไม่ได้ตามเป้าก็มาโวย (เจอในกลุ่ม fb กบข บ่อย)

อธิบายเพิ่มเติมให้ครับ ที่เห็นว่า 18 ล. (แบบกลมๆ) - ก้อนแรก 6 ล. คือเงินก้อนที่ "คาด" ว่าจะได้ตอนเกษียณอายุ 60 ปี - อีกก้อน 12 ล. ไม่ได้ให้ทันทีครับ แต่เป็นเงินบำนาญที่ทยอยให้ จนกว่าจะเสียชีวิต (ก่อนมาหน้านี้ ต้องกรอกก่อน ว่าเราคาดว่าจะมีชีวิตอยู่ถึงอายุเท่าไร) มีต่อ...

เงินเก็บล้านนึงนี่มันเกินเอื้อมสำหรับคนทั่วไปหรอครับ(ซ้อมด้วย)