Ürün Dirier

NATO eski Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, On My Watch kitabında, "Barış zamanında konfor sunan altyapılar, kriz anında birer bağımlılık zincirine dönüşebilir ve bağımlılık kriz gelene kadar görünmezdir…" diyordu. Stoltenberg’in bu uyarısı, bugün veri egemenliği tartışmalarının tam merkezinde. Egemen devlet artık ‘egemen veri’ ile tanımlanıyor. Stratejik bir beka meselesi haline gelen bu konuda yerli teknoloji kullanmak da artık yeterli değil… Bu haftaki Linkedin bültenim ⬇️ linkedin.com/pulse/egemen-d…

@doakozmetik 😆

@DirierUrun üzülmeyin o önce kendisini kınasın askeri teknolojiye veri işlediği için.

Artık ChatGPT’ye de her şeyimi anlatamıyorum. Beni kınamaya başladı.

Türkiye’de birçok girişimci aslında büyümek istemiyor. Bunu fark etmem biraz zaman aldı. Dışarıdan bakınca herkes “unicorn” olma peşinde gibi görünüyor. Ama perde arkasında bambaşka bir gerçek var: İnsanlar şirket kuruyor… Büyütmek için değil, çıkmak için. Her röportajımda bir girişimcinin ya da bir iş insanının heyecanla asıl gelecek hedefini, aslında asıl hayalini öğrenmeye çalışırım. Hatta iş fikri güzelse onun yerine ben heyecanlanırım, gelecek planları kurar anlatırım laf arasında. İşin nereye evrilebileceğini hayal etmeye çalışırım. Ama sohbetlerin sonu çoğu zaman benim için hayal kırıklığı ile bitiyor. Çünkü karşımdaki adamın aslında tek hedefinin iyi bir exit yapmak olduğunu öğrenirim. “Nasıl yani? Bunu nasıl satabilirsiniz? Bu çok büyüyebilecek bir iş ama” derken bulurum kendimi. Bir seferinde bir girişimciye bunun neden böyle olduğunu sormuştum. Cevabı: “Çünkü gece gündüz bu kadar stresle bu kadar yoğun çalışmak sürdürülebilir değil, kaç yıl böyle çalışabilirim ki…” olmuştu. Kendi açısından haklıydı belki ama gerçekte para asla vazgeçenleri, bırakanları, yola çıktığını yolda bulduklarıyla değiştirenleri seçmez. Bir hedefin bir hayalin değil de paranın peşinde koşanların, ona bir türlü ulaşamamalarının nedeni de bence budur. Bu arada not; kadın girişimcilerde bu hayal kırıklığını hiç yaşamadım. Kadınlar genelde işiyle ömür boyu bağ kurmak ister, işini ve fikrini satmayı pek düşünmezler.

Böyle ıssız gibi olan kasabalar kadar beni etkileyen çok az şey var…

Speed is relative...

"In a world of noise, a quiet conversation is the greatest luxury”

This breathtaking steampunk AI dream world was created by Japanese artist Hasamaru Studio – feels like a real movie scene! Airport landing into a retro-futuristic city.

Teknolojinin kadın liderleri! Kimi, büyük kurumlarda teknoloji operasyonlarından sorumlu, kimi teknoloji şirketlerinin C-level yöneticisi, kimi ise teknoloji şirketi kurucusu. Erkek egemen teknoloji sektöründe cam tavanları birer fırsat penceresi olarak gören, zorlukları gelişim fırsatı olarak değerlendiren kadınların hikayesi… Bu hafta Para Dergisi’nde yazdım ✍🏻

Türkiye’de teknoloji sektöründe kadın oranı yaklaşık yüzde 8 seviyesinde. Liderlik pozisyonlarında ise bu oran çok daha düşük. Bunun nedenlerinden biri, kadınların özellikle teknik rollere yönelirken erkeklere kıyasla daha çekimser davranması. Oysa teknoloji, farklı bakış açılarına en çok ihtiyaç duyan alanlardan biri. Kadınların daha görünür olduğu ekipler yalnızca eşitlik açısından değil, yenilik ve problem çözme kapasitesi açısından da daha güçlü oluyor. 📌📌📌📌 Redington Türkiye ve CAC, teknoloji ekosisteminde kadın liderliğini desteklemek, ilham verici kariyer yolculuklarını görünür kılmak ve kapsayıcı liderlik anlayışını güçlendirmek amacıyla hayata geçirdiği “Unlock Her Power” platformunu, ‘’ Kadın Perspektifiyle Geleceği Şekillendirmek” başlıklı basın paneliyle tanıttı. 📌📌📌 Redington’ın küresel ölçekte yürüttüğü “Unlock Next” marka vizyonunun bir uzantısı olarak kurgulanan “Unlock Her Power”, kadın liderliğini yalnızca başarı hikâyeleri üzerinden değil; fırsatlar, karşılaşılan zorluklar ve çok boyutlu liderlik deneyimleri üzerinden ele alan uzun soluklu bir iletişim ve etkileşim platformu olarak tasarlandı. 📌📌📌📌 Basın toplantısı kapsamında gerçekleştirilen panelde, teknoloji ekosisteminin farklı alanlarında liderlik sorumluluğu üstlenen ve sektörün dönüşümüne yön veren isimler bir araya geldi. 📌 Hitachi Vantara Türkiye Ülke Müdürü Asli Arisal : “Aslında 2026’da artık ‘kadın liderliği’ kavramını değil, sadece liderliği konuşuyor olmayı isterdim. Çünkü mesele cinsiyet değil, iyi ve etkili liderlik. Bugün teknoloji dünyasında yalnızca sistemler değil, aynı zamanda karar mimarisi kuruyoruz. Bu nedenle liderlik artık yalnızca teknik uzmanlıkla sınırlı değil; belirsizliği yönetebilen, farklı paydaşları ortak bir vizyonda buluşturabilen ve teknolojiyi maliyet kaleminden stratejik değere dönüştürebilen bir yaklaşım gerektiriyor.” 📌 Cohesity Doğu Avrupa, CIS ve Türkiye Satış Direktörü Yudum Yonak Director Yudum Yonak : “Kadın liderliği artık yalnızca bir eşitlik meselesi değil; inovasyon ve rekabet gücüyle doğrudan bağlantılı bir stratejik alan. Farklı perspektiflerin karar alma süreçlerine entegre edilmesi kurumları daha çevik ve dayanıklı hale getiriyor.” 📌 Koç Holding Bilgi Teknolojileri Koordinatörü Hayriye Karadeniz : “Dijital dönüşümün merkezinde insan var. Kapsayıcı liderlik anlayışı olmadan gerçek bir dönüşümden söz etmek mümkün değil. Kadınların teknoloji ekosisteminde daha fazla söz sahibi olması yalnızca temsili değil; iş sonuçlarını ve gelecek vizyonunu da dönüştürüyor.” 📌 Redington Turkey Pazarlama ve İletişim Direktörü Iclal Anasoy : “Unlock Her Power’ı yalnızca belirli bir güne veya kampanya dönemine bağlı bir iletişim çalışması olarak değil; yılboyunca devam edecek, gerçek etkileşim ve deneyim paylaşımı yaratacak sürdürülebilir bir platform olarak kurguladık. Amacımız; teknoloji ekosisteminde kadın liderlerin görünürlüğünü artırmak.” #8MartDünyaKadınlarGünü

"Fintek dünyasının bazı figürleri, kendi PR’larına aşık olmuş olabilir" Fintek girişimcisi Çetin Emre Sadi ile yeni çıkan kitabını konuştuk... 📌“Ne Anladım Ben Bu Fintek’ten!” kitabını neden yazdınız? -Herkes finteki parlak bir unicorn masalı gibi anlatıyordu. Ben dedim ki, ‘biraz da ahır kokusunu anlatalım.’ En güçlü mesajım şuydu: Fintek sadece başarı hikâyeleriyle değil, hayal kırıklıklarıyla da şekillenir. Bizim şirketimiz KOBE’nin hikâyesi de bu dürüstlükten doğdu. Herkes için anlaşılır olması için kitabımdan bir pasaj okumak isterim. “Fintek’in PR gücü, bazı figürleri mitolojik karakterlere dönüştürdü. Röportajlar, ödüller, sahne performansları... Gerçek başarıdan çok, algı yönetimi konuşuluyor. Medya köpüğü, sektörü büyütüyor ama aynı zamanda sis yaratıyor. Ve bu sisin içinde, kim gerçekten yol gösteriyor? Bir Fintek CEO’su, her ay bir podcast’te, bir panelde ve bir röportajda yer alıyordu. Şirketin ürünü hâlâ beta aşamasındaydı. Ama figür, üründen daha görünürdü. Bazı figürler, ürün değil; algı üretir. Yunan mitolojisinde Narcissus, kendi yansımasına âşık olur. Fintekin bazı figürleri, kendi PR’larına âşık olmuş olabilir.” 📌Siz de ürününe aşık olanlardan mısınız? -Hayır. Bu çok tehlikeli Bir örnek anlatmak isterim. Yıllar önce Amerika'da kedi maması üreten bir firma ürünleri için çok etkili bir yayılma stratejisi geliştirdi. Kedi sahiplenen mutlu insanları pazarlama ve reklam stratejisinin tam ortasına koydu. Bu kedi mamalarını satın alan tüketiciler çok mutluydu. Rakiplerine göre ürünün fiyatı yüksekti ve müşterilerine bir prestij vadediyordu. İşler beklediklerinden de iyi gitti. Kedi mamaları piyasayı kasıp kavurdu. Orta ve üst gelirli kedi sahipleri o kadar ilgi gösterdi ki firma üretime yetişemedi. Kedi mamaları kulaktan kulağa yayılmaya başladı ve neredeyse hedef kitledeki herkesin evine girdi. Ne olduysa bundan sonra oldu. Zirveye çıkmışlardı ki satışlar düşmeye başladı. Yeni sipariş için aramalar azaldı. Distribütör olmak isteyen yeni firma da yoktu. Bir şeyler ters gidiyordu ama ne? Bir gün gecenin 3'ünde üründen sorumlu genel müdür yardımcısının aklına bir şey geldi. Aylar önce satış direktörleri bir rapor sunmuştu onlara ama zafer sarhoşluğuyla dikkate almamışlardı. Raporda aynen şöyle yazıyordu "Ürünü hep yeni müşterilere satıyoruz, hedefimiz ürünü bir kez alanın tekrar tekrar alması. Bunun olup olmayacağını henüz bilmiyoruz. Temkinli olalım." Sonra firma genel müdürünün gözlerinin önüne yaşadığı bir sahne geldi. Lüks konutundan çıkarken apartman görevlisi ile bir konuşması vardı sahnede. "Sana verdiğim mamaları bahçedeki kedilere verdin mi?" demişti görevliye. "Evet verdim ama kediler mamayı beğenmedi ben de hepsini çöpe attım" cevabını almış ve hiç dikkate almamıştı hatta arkadaşlarıyla dalga konusu yapmışlardı görevliyi. Kediyi çok hafife almışlardı. Şirket battı. Büyük hayalleri vardı. Batmalarının sebebi ise basitti: "Kedi mamayı beğenmedi."

🚨: Scientists propose consciousness isn't strictly linear ── it can jump through time, suggesting 'gut feelings' are information from the future.

NÜKLEER BİR SALDIRIDA HAYATTA KALABİLİR MİSİN? Parlak ışık gördün → pencereye bakma Işık patlamadan gelir. Şok dalgası saniyeler sonra camları patlatır. →Cam ölüm. Hemen duvardan uzağa kaç Pencere yok. Dış duvar yok. → İç duvar + yere yat. Yüzüstü yat, göz-kulak kapat Gözleri kapat→ körlükten korur. Kulakları kapat→ basınçtan korur. Şok dalgası geçince DIŞARI ÇIKMA İlk refleks kaçmak. → Asıl ölüm şimdi başlıyor. Üzerindeki kıyafetleri çıkar Toz = radyasyon. Kıyafetleri poşetle dışarı at. →Orta kat + iç odalar. Binanın ORTA katlarında kal Çatı ve giriş kat = en tehlikeli. → Orta kat + iç odalar. En az 24 saat bekle İlk 24 saat→%80'i düşer. İlk 1 saat radyasyonun %50'si. →Erken çıkan ölür, bekleyen yaşar.

Barış zamanında konfor sunan altyapılar, kriz anında birer bağımlılık zincirine dönüşebilir ve bağımlılık kriz gelene kadar görünmezdir… NATO eski Genel Sekreteri Stoltenberg’in bu uyarısı, bugün veri egemenliği tartışmalarının tam merkezinde. Egemen devlet artık ‘egemen veri’ ile tanımlanıyor. Stratejik bir beka meselesi haline gelen bu konuda yerli teknoloji kullanmak da artık yeterli değil… Bu hafta Para Dergisi’nde yazdım ✍🏻

Erken exit kıskacı! Türkiye girişimcilik ekosisteminde neredeyse “hep” karşılaştığımız bir refleks var: Erken exit. İlk bakışta başarı hikâyesi gibi görünen bu çıkışlar (girişimin satılması) , daha derine inildiğinde sistemsel bir zorunluluktan kaynaklanıyor. Türkiye’de pek çok girişim, potansiyelinin zirvesine ulaşmadan, “büyütmek mi, satmak mı” ikilemiyle çok erken bir aşamada yüzleşiyor. Bu ikilem çoğu zaman romantik bir girişimcilik tercihi değil; sermaye, zaman ve belirsizlik üçgeninde verilen rasyonel ama mecburi bir karar olarak karşımıza çıkıyor. 📌📌📌📌 Geç aşama yatırım kaynaklarının sınırlı olması, küresel pazarlara açılmada yaşanan ölçeklenme zorlukları ve makroekonomik belirsizlikler, girişimcileri riskleri büyütmek yerine kazanımı garanti altına almaya itiyor. Girişimci tarafında belirsizlik ve sermaye devamlılığı kaygısı öne çıkarken, yatırımcı tarafında fonların geri dönüş süresine dair baskı belirleyici oluyor. Türkiye’deki girişim sermayesi fonlarının büyük bölümü görece küçük ölçekli ve ortalama 8–10 yıl içinde yatırımcısına geri dönüş sağlamak üzere yapılandırılmış durumda. Bu yapı, girişimlerin üzerinde görünmez ama güçlü bir zaman baskısı yaratıyor. 📌📌📌📌 Küresel ekosistemlere baktığımızda bambaşka bir zaman algısı görüyoruz. Amerika Birleşik Devletleri’nde, İngiltere’de, Güney Kore’de veya İsrail’de bir teknoloji girişiminin exit yolculuğu çoğu zaman 12–15 yılı buluyor. Bu süre, şirketlerin yalnızca büyümesine değil, aynı zamanda sektör lideri hâline gelmesine, hatta halka arzla bağımsızlığını pekiştirmesine imkân tanıyor. Bugün dünyanın en değerli teknoloji şirketlerinin bir kısmının başında hâlâ kurucularının olması tesadüf değil. Meta, Nvidia, NC Soft, Netmarble ve Tencent gibi örnekler, sabırlı sermayenin ve uzun vadeli vizyonun nasıl küresel devler yarattığını açıkça gösteriyor. Bu şirketlerin birçoğu, erken gelen satın alma tekliflerine rağmen büyümeyi, halka açılmayı ve ekosistem içinde kalmayı tercih etti. Türkiye’de ise tablo çok kırılgan. Startup.watch ve benzeri ekosistem raporlarının da işaret ettiği gibi, Türkiye seed ve pre-seed yani başlangıç aşamasında oldukça bereketli bir yapı sergiliyor. Ancak bu filizleri devasa çınarlara dönüştürecek devam yatırımları yok… Exit’ler ilk başta birer başarı gibi görünse de, çok büyük kayıpları beraberinde getiriyor. Uzmanlar, Türkiye’de erken exit refleksinin nedenlerini, ülkeye maliyetini ve çözüm yollarını masaya yatırdı. Bu hafta Para Dergisi’nde yazdım ✍🏻

Görünürlük ve masiva Marka ve görünürlük çağındayız. Artık sadece ürünler değil insanlar da birer marka ve gösterme objesi. Haliyle böyle bir dönemde göstermemek ve isimlendirmemek en çok dikkat çeken ve saygı uyandıran davranışlar arasında bence. Kendini buraya yazdıracak kadar konsept sahibi bir kafe var ki, ismi bile yok. İsim koymaya gerek dahi görülmemiş. İsimlerin, makamların, kişilerin ve mekanların geçiciliğini iyice hazmetmiş bir gönül adamına ait. Bu kahve, Tahtakale Kantarcılar Caddesi üzerinde. No: 74. Ama bir ismi yok. Çay 20, gerçek sütten sahlep ve kahve ise 50 TL. Hayata karşı tavrını duvardaki tabela ve tablolardan anlıyorsunuz. Fotoğrafta gördüğünüz üzere burada malayani konuşmak yasak. “Malayani nedir abi?” diye sordum ocak başındaki deri yelekli, mutasavvıf görünümlü kahveciye. Boş laf dedi. O saniyeden sonra sahleplerimizi içerken ne konuşacağımızı şaşırdık arkadaşla. Her şey malayani gelmeye başladı. Aşk, iş, dedikodular, siyaset… Gülmeye başladık. Duvarlardan yardım aradık. Duvarı boylu boyunca kaplayan, tasavvufi kavramların anlatıldığı bir tablo vardı. İlgimi çeken “Nigah daşt” oldu. Altında “Kalbini masivadan koru” yazıyordu. Nakşibendi jargonunda Masiva, Allah’tan başka kalbi meşgul eden her türlü dünyevi şeyi ifade ediyormuş. Masiva, bir şeyin dışında kalan her şey demekmiş. Görüngüler dünyası bir masiva... Görünürlük ve marka çağında kahvesine bir isim bile koymaya tenezzül etmeyen abimizin duvarından öğrenebileceğimiz en güzel kavramlardan biriydi. Duvardaki diğer kavramları da öğrenmek için ara ara ziyarete gideceğim. Size de anlatırım 😊

Uzaktan çalışma işi neden tutmadı? Uzaktan çalışma, özgürlük vaadiyle yaygınlaştı ancak zamanla mesai sınırlarını ortadan kaldıran dijital bir sömürü düzenine dönüştü. Ekran başına hapsolmuşluk ve izolasyon,“görülmeme” kaygısıyla birleşerek tükenmişliği artırdı. Deneyim aktarımı ise uzaktan çalışma düzeninde neredeyse yok oldu. Bu yeni çalışma modeli artık tüm dünyada sorgulanmaya başlandı. Bu hafta Para Dergisi’nde yazdım ✍🏻

Evrenin umursamadığı olasılıklar… linkedin.com/pulse/evrenin-…