Inside Digital Humanities | Istanbul

5) Mehmet Genç dijital biyografisini ziyaret etmek, katkı sağlamak ve çevrenizle paylaşmak için: 🔗 hacyolundabirkarinca.github.io/mgenc Hac yolunda bir karınca aramızdan ayrıldı ama mirası bizimle. Rahmet olsun. @marmara1883 @DBB_CDH

1) Osmanlı tarihinin en özgün seslerinden biri olan Mehmet Genç hocamızı, aramızdan ayrılışının 5. yıldönümünde rahmet ve minnetle anıyoruz. Hocamızı tarihçiliği, zerafeti ve bize kattıklarıyla her zaman hatırlayacağız. Bu vesile ile hocamızın dijital biyografisini +

📢 Dijital Beşeri Buluşmalar (DBB) - 27. Oturum 📝 Konu: Türkçe Hukuk Metinlerinde LLM ve Makine Eğitimi ile Etiketleme ve Tasnif 🗣️ Konuşmacı: Doç. Dr. Murat Can Ganiz (Marmara Üniversitesi) 📅 Tarih: 25 Mart Çarşamba, 15.00 📡 Format: Yüz yüze ve Zoom (Canlı) Biyografi: Doç. Dr. Ganiz, lisans ve yüksek lisans eğitimini Selçuk Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği bölümünde sırasıyla 2000 ve 2002 yıllarında tamamladı. Ardından Amerika Birleşik Devletleri’nde bulunan Lehigh Üniversitesi’nde Bilgisayar Bilimleri alanında doktora derecesini Ocak 2008’de aldı. 2008–2009 yılları arasında Los Angeles’ta MySpace şirketinde Veri Madenciliği Mühendisi olarak çalıştı. 2009 yılının güz döneminde Doğuş Üniversitesi’nde Yardımcı Doçent olarak akademik kariyerine başladı. 2015 güz döneminden itibaren ise Marmara Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği bölümünde görev yapmaktadır. Doç. Dr. Ganiz’in araştırma alanları genel olarak Yapay Zekâ şemsiyesi altında yer almakta olup özellikle Makine Öğrenmesi ve Derin Öğrenme algoritmalarının metin verileri ve bağlantılı veri (linked data) analizi üzerine uygulanmasına odaklanmaktadır. Akademik çalışmaları, büyük veri içerisinden anlamlı bilgi çıkarma ve metin tabanlı veri analizinin geliştirilmesine katkı sağlamayı amaçlamaktadır. 📍 Yüz Yüze Katılım ve Ulaşım: dbb.marmara.edu.tr/hakkimizda/ile… 💻 Zoom Kayıt Linki: us06web.zoom.us/j/82428375784 🌐 Web Sitemiz: dbb.marmara.edu.tr @marmara1883

🗺️ DH Atlas Türkiye güncellendi! Katalogumuz sizden gelen formlarla büyümeye devam ediyor. Yeni çalışmalar, projeler ve etkinlikler eklendi . Türkiye'deki dijital beşeri bilimler ekosistemi artık daha kapsamlı 📚 🔎 Son eklenenleri takip et: dbb-m.github.io/dh-atlas-turki… ➕ Bir çalışma da sen ekle: dbb-m.github.io/dh-atlas-turki… Bir form doldurman yeterli . Ekibimiz değerlendirip kataloğa ekliyor. Alandaki herkese duyurup, paylaşalım lütfen! 🔁 #DHAtlasTürkiye #DigitalHumanities #DiijitalBeşeriBilimler #AçıkErişim

📢 Qajar İran’ında Kadınların Dünyası: Women’s Worlds in Qajar Iran (WWQI) Women’s Worlds in Qajar Iran (WWQI), 1786–1925 yılları arasında hüküm süren Qajar (Kaçar) Hanedanı döneminde İran’da yaşayan kadınların sosyal ve kültürel hayatını belgeleyen bir dijital arşiv ve araştırma projesidir. Mektuplar, günlükler, şiirler, fotoğraflar, nikâh sözleşmeleri, sanat eserleri ve gündelik yaşam objeleri gibi birinci el kaynakları bir araya getiren proje, daha önce özel aile arşivlerinde veya az bilinen koleksiyonlarda bulunan birçok belgeyi dijitalleştirerek araştırmacıların erişimine açmaktadır. Afsaneh Najmabadi ve ekibi tarafından başlatılan ve Harvard Üniversitesi tarafından yönetilen proje, Farsça ve İngilizce olarak iki dilli açık erişimli bir platform sunmaktadır. 2009 yılında National Endowment for the Humanities (NEH) desteğiyle başlayan çalışma, kısa sürede büyüyerek 2013 yılı itibarıyla 33.000’den fazla dijital görüntü içeren kapsamlı bir arşive dönüşmüştür. Arşiv; “Browse”, “Collections” ve “People” başlıkları altında düzenlenmiş olup araştırmacıların farklı konu ve koleksiyonlar üzerinden materyallere erişmesine imkân tanımaktadır. WWQI, kadın tarihine dair veriyi farklı kaynak türleri üzerinden bir araya getirerek geleneksel arşiv anlayışının ötesine geçen bir yaklaşım sunmaktadır. Bu yönüyle proje, yalnızca İran tarihi için değil; Osmanlı tarihi, kadın çalışmaları ve sosyal tarih alanlarında geliştirilebilecek benzer dijital arşiv çalışmaları için de önemli bir örnek oluşturmaktadır. Merkezimizden Şeyda Güneri ( @seydgneri ) projeyi sizin için değerlendirdi: insidedh.com/tr/women-s-wor…

DH Atlas web sitemize çalışmalarını gönderen araştırmacılara teşekkür ederiz. Kontrollerini yapıp hafta sonu veri tabanını güncelleyeceğz. İlginiz için teşekkür ederiz. Türkiye merkezli dijital beşeri ve sosyal bilimlerin nabzını birlikte tutacağız. Öneri ve katkılarınızın devamını bekliyoruz.

🎥 Yapay Zeka Etiği ve Bilinci Üzerine YouTube videomuz yayında! Doç. Dr. Mehtap Doğan'ın "Yapay Zeka, Felsefe ve Etik Konuşmaları" başlıklı sunumunu izlemek için: youtu.be/LnbNIGamzhw DBB buluşmamızda yapay zekanın etik, bilinç ve demokrasi ile kesiştiği noktaları konuştuk. Doç. Dr. Mehtap Doğan, AI etiğinin yalnızca “ilkeler listesi” olmaması gerektiğini, gerçek ve bağlayıcı mekanizmalarla desteklenmesi gerektiğini vurguladı. Öne çıkan başlıklar: 📌 Etik kurallar var ama yaptırım ve uygulama mekanizması zayıf mı? 📌 Kimin değerleri AI sistemlerine yansıyor? Marjinal gruplar nerede kalıyor? 📌 Algoritmik sistemlerde görünmezlik, hız ve sorumluluğun bulanıklaşması 📌 Demokratik katılım teknik olarak zor ama AI’nın değerleri ve kullanım amacı mutlaka kamusal tartışmaya açık olmalı 📌 Otonom silahlar ve askeri AI kullanımı ciddi etik ve hukuki boşluklar barındırıyor 📌 AI sistemleri ahlaki özne değil, bu yüzden tartışma niyetlerden çok sonuçlara odaklanmalı Şeffaflık, hesap verebilirlik ve güç dağılımı olmadan etik AI’nın mümkün olmadığı öne çıkmaktadır. Yapay zeka sadece teknik bir mesele değil. Politik, etik ve toplumsal bir mesele olduğunu görmekteyiz. @marmara1883 @Marmara_Felsefe @mehtapdogann

Merkezimiz tarafından hazırlanan DH Atlas Türkiye Web Portalı Açıldı! Türkiye merkezli dijital beşeri ve sosyal bilimler çalışmalarını tek bir interaktif atlasta topladık 🗺️ 📚 329 çalışma 👥 565 araştırmacı 🔬 13 disiplin · 7 yöntem Çalışmaların haritada konum dağılımlarını görün, zaman çizelgesinde alanın 30 yıllık gelişimini izleyin, ağ analizleriyle araştırmacılar arası işbirliklerini keşfedin. Çalışmanız katalogda yok mu? Formu doldurun, ekleyelim 👇 🔗 dbb-m.github.io/dh-atlas-turki… @marmara1883 #DHAtlasTürkiye #DigitalHumanities #DiijtalBeşeriBilimler #OsmanlıAraştırmaları #AkademikTürkiye

📢 Metinleri Veri Haline Getirmek: AntConc Corpus Analiz Aracı Dr. Laurence Anthony tarafından Japonya’daki Waseda University bünyesinde geliştirilen AntConc, metin analizi yapmak için kullanılan ücretsiz bir corpus analiz aracıdır. Araç, özellikle dijital beşerî bilimler alanında metin odaklı verilerin incelenmesi ve analiz edilmesi amacıyla kullanılmaktadır. AntConc sayesinde farklı metinlerden corpus oluşturmak, kelime sıklıklarını hesaplamak, konkordans listeleri üretmek ve belirli kelimelerin hangi sözcüklerle birlikte kullanıldığını incelemek mümkündür. Bu sayede araştırmacılar metinler üzerinde hem nicel hem de bağlamsal analizler gerçekleştirebilmektedir. Araç docx, pdf ve txt formatındaki dosyalarla çalışabilse de genellikle txt formatı tercih edilmektedir. Masaüstü kurulumuyla çalışan AntConc, herhangi bir işletim sisteminde kullanılabilmekte ve programlama bilgisi gerektirmemesi sayesinde araştırmacılara önemli bir kullanım kolaylığı sunmaktadır. KWIC (Key Word in Context), N-Gram, Collocate, Word, Keyword ve Wordcloud gibi bölümler; kelime sıklığı, eşdizimlilik ve ifade örüntülerinin analiz edilmesini ve görselleştirilmesini mümkün hale getirmektedir. Ayrıca son dönemde eklenen ChatAI bölümü, yapılan analizlerin yorumlanmasına yardımcı olan yapay zekâ destekli bir özellik sunmaktadır. Genel olarak değerlendirildiğinde AntConc, ücretsiz olması, kolay kurulumu ve metin analizi için sunduğu kapsamlı araç seti sayesinde dijital beşerî bilimler alanında sıkça tercih edilen corpus analiz araçlarından biri olarak öne çıkmaktadır. Merkezimizden Ecemnur Topcu (@EcemnurTopcu) projeyi sizin için değerlendirdi: insidedh.com/tr/antconc

📣Vakıf Çalışmaları Atölyesi Vakfiye Okumaları ve DBB Eğitimi başvuru sonuçları açıklandı! ⚠️ Programa kabul edilen adayların 15 Mart’a kadar katılım teyitlerini (e-posta ve telefon bilgileriyle birlikte) iletmeleri gerekmektedir. Liste ve detaylar 👇 🔗 digitalwaqfstudies.com/duyurular/

🎥 DBB Etkinliğimizde Öne Çıkanlar Yapay Zeka Etiği Tartışması: Gerçek Sorun Nerede? 📌 Bir çok büyük şirket, özellikle Google, yapay zeka için etik ilkeler yayımladı. İlk bakışta sorun çözülmüş gibi görünüyor. 📌 Ancak bu ilkeler ihlal edildiğinde çoğu zaman bağlayıcı bir yaptırım bulunmuyor. 📌 Google’ın ilk etik ilkelerinde yer alan “savaşlarda kullanılmama” maddesinin daha sonra kaldırılması bu tartışmayı daha da görünür hale getirdi. 📌 Asıl sorun etik söylemin kendisi değil. Bu ilkelerin güçlü ve bağımsız bir denetim mekanizmasına bağlı olmaması. 📌 Ayrıca önemli bir soru var: Kimin değerleri yapay zeka etiğini belirleyecek? 📌 Kararlardan etkilenen insanlar, çoğu zaman karar süreçlerine dahil edilmiyor. Oysa katılım olmadan etik eksik kalıyor. Pek çok farklı soru ve öneri içeren programın tamamı yakında Youtube kanalımızda! ⌛️Takipte kalın! @marmara1883 @Marmara_Felsefe @mehtapdogann

📊 Yapay Zeka İşleri Gerçekten Tehdit Ediyor mu? Anthropic Tarafından Yayınlanmış Rapordan İlk Bulgular 5 Mart 2026 tarihli bu kapsamlı çalışma, yapay zekanın iş gücü üzerindeki etkisini ölçmek için yeni bir yöntem sunuyor: “observed exposure” (gözlemlenen maruziyet). 🔎 Araştırmanın öne çıkan noktaları: • Yapay zekanın teorik kapasitesi ile gerçek kullanım arasında büyük bir fark var. Yani AI henüz potansiyelinin tamamına ulaşmış değil. • AI’ya daha fazla “maruz kalan” mesleklerin 2034’e kadar daha yavaş büyümesi öngörülüyor. • En yüksek maruziyete sahip meslekler arasında bilgisayar programcıları, müşteri temsilcileri ve finans analistleri var. • Bu mesleklerde çalışanlar genellikle daha eğitimli, daha yüksek gelirli ve daha yaşlı. • Şu ana kadar AI nedeniyle genel işsizlikte sistematik bir artış görülmedi. ⚠️ Ancak dikkat çeken bir sinyal var: 22–25 yaş arası genç çalışanların AI’ya daha açık mesleklere giriş oranında düşüş gözlemleniyor. Bu durum işe alımların yavaşlamış olabileceğine işaret ediyor. 📌 Sonuç olarak: Henüz büyük bir “iş kaybı dalgası” yok. Ancak işe alım dinamikleri değişiyor olabilir. Yapay zekanın iş dünyasındaki etkisi bir gecede ortaya çıkmayabilir. Bu nedenle erken sinyalleri doğru okumak her zamankinden daha önemli. Daha fazla incelemek için link adresi: anthropic.com/research/labor…

Gemini’nin tüm sırlarını keşfedeceğin Gemini Eğitimi şimdi BTK Akademi’de! Üstelik tamamen ücretsiz ve çevrim içi. Geleceğin teknolojisini uzmanından öğrenmek ve dijital yetkinliklerini geliştirmek için bu fırsatı kaçırma. 🔎 btkakademi.gov.tr

📣 Vakıf Tarihi ve Dijitalleşme Konuşmaları: İlk dönem programı belli oldu! 📜 @digitalwaqfs Dijital Vakıf Araştırmaları (Digital Waqf Studies) bünyesinde gerçekleştirilecek bu seri, Osmanlı vakıf kültürünü dijital perspektif ve yeni metodolojilerle ele alıyor. Detaylar 👇

🔔DBB Etkinliğimize Son Bir Gün! 📢 Hepiniz Davetlisiniz!

Osmanlı vakıf bürokrasisi çok katmanlı bir belge sistemiyle işler. 📜 Hüccet, icar, keşif, ferman ve berat; tescil, tasarruf, denetim ve atamayı yazılı normlara bağlar. Vakıf belgeleri hukuk-idare-maliye ilişkisini somutlaştırır. Daha fazlası: digitalwaqfstudies.com 🔎

📢 Görünmeyen Emeği Görünür Kılmak: Chinese Railroad Workers in North America Stanford Üniversitesi’nde yürütülen “Chinese Railroad Workers in North America” projesi, 1864–1869 yılları arasında ABD’nin iki yakasını birbirine bağlayan demiryolunun inşasında çalışan Çinli göçmen işçilerin hikâyesini dijital yöntemlerle yeniden görünür kılmaktadır. Sayısı 10.000’i aşan işçilerin kim oldukları, neden ABD’ye geldikleri, hangi koşullarda çalıştıkları ve demiryolu sonrası yaşamlarının nasıl şekillendiği proje kapsamında arşiv belgeleri, sözlü tarih röportajları ve dijital görselleştirmeler aracılığıyla incelenmiştir. 2012–2020 yılları arasında yürütülen çalışma, 850’den fazla kaynağa dayanmakta ve açık erişim ilkesiyle araştırmacılara sunulmaktadır. Mikro tarihçilik yaklaşımıyla bireylerin ve toplulukların tarihini merkeze alan bu proje, dijital beşerî bilimler alanında dikkat çekici bir örnek oluşturmaktadır. Merkezimizden Ajlan Harun Özen (@Havalilakap) projeyi sizin için değerlendirdi: insidedh.com/tr/chinese-rai…

📢 Yapay Zeka, Felsefe ve Etik Konuşmaları başlıyor! Merkezimiz ve Marmara Üniversitesi Felsefe Bölümünün birlikte düzenlediği serinin ilki için detaylar aşağıdadır: 📝 Başlık: Yapay Zeka, Felsefe ve Etik 🗣️ Konuşmacı: Doç. Dr. Mehtap Doğan (@mehtapdogann) (Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi) 📅 Tarih: 6 Mart Cuma, 14.30 📡 Format: Zoom (Canlı) Biyografi: Doç. Dr. Mehtap Doğan, 2009 yılında Bilkent Üniversitesi Felsefe Bölümünden mezun olmuş; yüksek lisans ve doktora derecelerini Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Felsefe Anabilim Dalı’nda tamamlamıştır. Hâlen Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Felsefe Bölümünde öğretim üyesi olarak görev yapmaktadır. Araştırma alanlarının başında zihin felsefesi ve yapay zekâ felsefesi gelmektedir. Bu alanlarda ulusal ve uluslararası düzeyde yayımlanmış çok sayıda makalesi bulunmaktadır. Ayrıca Yapay Zekâ ve Bilinç Problemi başlıklı bir kitabı vardır. Çalışmaları sistematik felsefe ve mantık çerçevesinde şekillenmekte; özellikle zihin felsefesi, dil felsefesi, yapay zekâ felsefesi ve teknoloji felsefesi alanlarına odaklanmaktadır. 💻 Zoom Linki: us06web.zoom.us/j/85706057942 🌐 Web Sitemiz: dbb.marmara.edu.tr 📍İletişim: dbb.marmara.edu.tr/hakkimizda/ile… @marmara1883 @Marmara_Felsefe

🚨 SON ÇAĞRI! -Bugün son gün! Arşiv ile dijital arasında yeni bir araştırma dili kurmak isteyenler için bugün son fırsat. 🗓 Son başvuru: 1 Mart (bugün) ⚠️ Başvurular gece kapanıyor. ⏳ Kontenjan dolmadan başvurun! 🔗 digitalwaqfstudies.com

Çevrim içi gerçekleştirilen Dijital Tarih ve Tarihî Coğrafya Konferanslarımıza "Osmanlı Saray Mensuplarının Borç Alacak İlişkileri: Bir Sosyal Ağ Analizi Uygulaması" başlıklı konuşmasıyla Betül İpşirli Argıt konuk oldu.