Yusuf Karlı

Dün Avusturya Bilimler Akademisi IQOQI tarafından kuantum fiziğine alanında 2024 yılı en iyi doktora tezi ödülünü aldım. Doktora tezimi 6 Şubat depreminde kaybedilenlere adamıştım. Bu ödülden gelen para (1000 Euro) da depremde kaybettiğim ablam anısına, Ayşegül Karlı Bursu olarak depremzede bir kız öğrenciye bağışlanacaktır. 🕯️ Süreç Qturkey'de içinde benim bulunmadığım bir komite tarafından yürütülecek.

Dikkatli gözler bu filmde Cavendish Laboratuvarı'ndan da çekimler görecekler! 😉 Deneylerimize geçici olarak ara versek de film ekibini ve oyuncuları ağırlamak keyifliydi.

@TerlikLobisi bu kitap ayrı güzel. sağolsun rahmetli Durmuş Ali Demir zamanında bu kitaptan öğretmişti bize kuantumu.

@Psibilim Bir babadır bizim için

- Kuantumu hangi kitaptan çalışalım hocam? Griffiths mi Shankar mı? -o sırada ben:

@portakal_11 Jackson mı görmedin? Sakurai mi görmedin? Su güzelim kitaba bu denir mi.

Karnım ağrıyo ilkini görünce şakasız

@Psibilim ChatGPT ve ben yazdığına katılıyoruz 👏🏻👏🏻

AI çağında, bilgi ölçümünün çöktüğü bir yerde faturayı öğrenciye kesmek biraz ayıp olmuyor mu? Artık verilen bir ödeve, gelen bir maile bakarken onun yapay zekâ ile üretilmiş olabileceğini varsayıyorum. Bu bir şüphe değil, sadece çağın ontolojisini kabul etmek. Çünkü bilgi artık, elektronik devreler, matematiksel modeller ve organik zihinler arasında dolaşan bir akıştan başka bir şey değil. "Gerçekliğin çölüne hoşgeldiniz." Artık, gözetmen eşliğinde yazılı ya da sözlü olarak sınanmayan bir sınavın sonucu eskisi gibi anlam taşımıyor. Çünkü artık ölçülen şey öğrencinin bilgisi değil; bir bilgi üretim ağının çıktısıdır. Ödev bu yüzden artık bir hüküm verme noktası değil, yalnızca opsiyonel bir öneridir. Yapay zekâdan şikâyet etmek ise, hesap makinesi çıktığında insanların artık çarpma işlemini elle yapmamasına üzülmek kadar anlamsız. Araçlar her zaman düşüncenin parçasıydı; sadece biçimleri değişiyor. Yeni bir araç ortaya çıktığında bilgi kısa süreliğine yön değiştirir, evet. Ama düşünceyi gerçekten ciddiye alan üniversiteler ve henüz tembelliğe teslim olmamış akademisyenler, yeni ölçme biçimleri üretiyor. Dünya çoktan değişti, ve bence cevaplar zenginleşmiş değil, sadece sorular yoksullaşmış durumda.

Soruların yoksullaşması, aslında düşüncenin kendisinin zayıflamasından değil; sorunun hangi zeminde sorulduğunun fark edilmemesinden kaynaklanıyor. Çünkü uzun süre boyunca bilgi, bir öznenin sahip olduğu bir şey olarak düşünüldü: öğrenci bilir, öğretmen bilir, kurum bilir. Oysa bugün görünür hale gelen şey, bilginin hiçbir zaman bu kadar saf bir sahiplik ilişkisi olmadığıdır. Bilgi, her zaman bir "aktarım rejimi" içinde var oluyordu. Yapay zekâ yalnızca bu rejimi görünür kıldı. Bu yüzden mesele öğrencinin “kendi başına” üretip üretmediği değil. Zaten hiçbir üretim hiçbir zaman yalnız değildi. Her metin başka metinlerin yankısı, her düşünce başka düşüncelerin tortularından oluştu. Bugün algoritmaların devreye girmesi, bu çoğulluğu ortadan kaldırmıyor; sadece onun hızını ve ölçeğini değiştiriyor. Bu yüzden BENCE akademinin krizi, sandığımız gibi bir sahicilik krizi değil. Asıl kriz, doğrulama ritüellerinin eski biçimlerine duyulan nostaljidir. Eskiden sınav, bilginin bireysel bir mülkiyet gibi dağıtıldığı varsayımına dayanıyordu. Bir mekân, bir süre ve bir beden içinde bilgi ölçülürdü. Sınıf, gözetmen, kâğıt… Bunların hepsi belirli bir epistemik düzenin teknikleriydi. Şimdi o düzen çözülüyor. Ama çoğu kurum, çözülmekte olan düzeni yeniden kurmaya çalışıyor: daha fazla intihal yazılımı, daha fazla denetim, daha fazla şüphe. Komik. Oysa asıl soru başka yerde. Eğer bilgi zaten ağsal bir üretimse, o zaman üniversitenin görevi bilginin kaynağını polise teslim etmek değil, bilgi üretiminin nasıl yön değiştirdiğini anlamaktır. Çünkü yeni durumda sorun “kim yazdı?” değildir. Sorun, hangi kavramların üretildiği, hangi düşünce yollarının açıldığı ve hangi düşünme biçimlerinin mümkün kılındığıdır. Bir metnin tekil bir özneye ait olup olmaması, düşüncenin değeri hakkında aslında çok az şey söyler, tarih boyunca da hep çok az söyledi zaten. Bu yüzden belki de yapay zekâ çağında akademinin gerçekten sorması gereken soru şudur: Öğrencinin bilgiyi hatırlayıp hatırlamadığı değil; bilgi akışını nasıl bükebildiği. Ve eğer bugün sorular yoksullaşıyorsa, bunun nedeni yapay zekâ değildir. Soruların halen eski dünya insanının soruyor olmasıdır.

Şaka bi yana, fizik ve elektronik okuyan gençler, bu iki kitabı baştan sona aç ve tok karnına bi kaç kere bitirin. Özellikle Neumann'ın, Alman ve Avusturya ekolünü bu kadar hızlı bir şekilde ve sanat eseri gibi bir matematik ile birleştirmesi hayranlık uyandırıcı.

Nisan ayında İzmir'i yine kuantum bilimine doyuruyoruz. 👇 1999-2000 yılı civarında Nobel ödüllü Anton Zeilinger ile Kuantum Dolaşıklık (Entanglement) deneylerini yapan ve eski bir doktora öğrencisi olmaktan gurur duyduğum Prof. Gregor Weighs, Nisan ayında IYTE'ye geliyor.

QTürkiye öğrenci kolu Quantum Marmara tarafından, ÜNİDES desteğiyle düzenlenen QWomen: Kuantumda Kadınlar Zirvesi, 7 Mart’ta Çemberlitaş Gençlik Merkezi'nde gerçekleştirilecektir. Etkinlikte, kuantum teknolojileri alanında çalışan kadın akademisyenler ve profesyoneller ilham verici konuşmalar ve panellerle yer alacaktır. Kuantuma ilgi duyan herkesi etkinliğimize bekliyoruz. 💫 Detaylı bilgi ve başvuru: qturkey.org/qwomen-kuantum…

Kuantum Türkiye (QTürkiye)’nin en güçlü hamlelerinden biri, her yıl tekrarlanan QWomen – Kuantumda Kadınlar Zirvesi'dir. Bilginin üretildiği alanlar kendiliğinden nötr değildir. Akademideki temsil meselesi de yalnızca sayısal bir eksiklik değil, söz hakkının nasıl dağıtıldığını gösteren politik bir ilişkiler ağıdır. QWomen tam da bu yüzden en önemli etkinliğimiz: görünmeyeni görünür kılan, bilgi üretiminin farklı seslerle çoğalabileceğini gösteren ve sisteme çomak sokan bir etkinlik. Yarın İstanbul’daki etkinlik için tüm öğrencilerin ve akademik meslektaşlarımın katılım ve duyuru desteğini bekliyorum. Daha çoğul, daha görünür bir akademiyi birlikte kurmak için.

6 Şubat depreminde arkadaşlarını kaybeden Imperial College London öğrencileri Arda Kancal ve İdil İğde enkaz altında kalan insanları tespit edebilen yapay zeka sistemli drone sistemi geliştirdi. Times'a haber olan bu gençlerin isimlerinin burda da duyulması gerekiyor. 👏👏

@deniz_focali 🙏🙏

@Psibilim Evet, hep anlatın bunu, bıkmadan usanmadan yazın! Herkes duysun! (Bu arada İYTE Fizik'te okuyan kızımın idolüsünüz -o başka bir konu)

Hayallerimiz var, ve mevzu onların gerçekleşmesi değil bizim onları gerçekleştirmeye çalışırken ölmemiz. Ben mücadelesiz ölmekten korkarım, mücadele içinde ölmek dileğiyle diyelim.

@burakcankaya07 🙏🙏

Bu arada enkazdan çıkartılıp ambulansa verilen ablamın çöp gibi DNA'si almadan gömülmesi ve 2 ay boyunca gizlenmesi ve bizim zar zor mezar açtırıp bulmamızla ilgili kimse istifa etti mi, hesap verdi mi? Deprem oluyor, enkazda çıkıyorsunuz canlı, ambulans geçiyor durdurup veriyorlar ve sonra kayboluyorsunuz? Kriz yönetimi bu mu? "Yani Yusuf amma uzattın 3 senedir hep aynı şeyi söylüyorsun diyebilirsiniz" de afedersiniz bilmediğimden soruyorum da benim ablam kuduz köpek miydi lan ben bunun peşini bırakayım? Ambulans ile mezar arasında kaç birim var? Kriz yönetimini o ara ayağına inşaat demiri saplanmış ben mi yapacağım? Enkazda ölen babam mı yapacak? Ambulansa verilen biri nasıl DNA'si alınmadan gömülüp gizleniyor da ben 2 ay sonra zorla bir mezar açtırıp buluyorum?

Açıkçası bu benim başıma gelse o yaşasa onu susturmak için ya öldürmek ya hapsetmek gerekirdi. Ben hayatta kalmanın, nefes almanın şevkine düşmüş durumdayım. Abartı ya da duygusal bir yorum değildir bu, 3 yıl geçmiş kimseden hesap sorulmamış değil, ben kimseden hesap sormamışım. O benim dünyayın altına üstüne getirirdi

@Psibilim @gates2702 Öyle demeyin lütfen ablanızın sesini bir sürü insana duyurdunuz adına burs bile verdiniz ablanızın adını yaşattınız elinizden geldiğince

@gates2702 Aslında az söylüyorum, yılda 2 3 kere; ablam benim yerimde olsa benim için nefesi kesildiği yere bağırırdı. Ben yeterince yapamadım sanırım, şimdi fark ediyorum hayatın konforuna, hayatta kalmanın hevesine çok düştüm sanırım. 3 sene geçmiş, ve ben kimseden hesap sormamışım.

@Psibilim Sana "3 senedir aynı şeyi söylüyorsun" diyen varsa insanlığına tüküreyim canımın içi kardeşim, güzel ablanın hakkını ara, acının hesabını işbilmez vicdansız vatan hainlerine sor! Başın sağolsun, güzeller güzeli Ayşegül ışıklar içinde uyusun, kapı gibi kardeş bırakmış arkasında.

@YoldaKalBlog Benim öfkem dinmesin kâfi. Yoksa Ayşegül harbi kızar.

@Psibilim Büyük geçmiş olsun hocam, başınız sağolsun. Ömrünüz yettikçe uzatın hocam, böyle bir acının karşısında ne deseniz yeridir. Keşke gücümüz olabilse, yardım eli uzatabilsek...

@gezgin_filozof 5 Şubat Antalya'daydim 6 Şubat Adıyaman'da; Antakya'da da çok kaybettim. Selamlar olsun, öfkeniz dinmesin. Benim yerime de mumlar yakın.

Depremzedelerle ilgili son günlerde yapılan bazı yorumlar üzerine: Depremin halen salladığı bir depremzede olarak bu yorumları yapanlara sözüm şudur: Sizler, sınanmadığı hakkında hüküm verirken aceleci olansınız. Yük görmeden konuşan omuzsunuz. Ağırlığı olmadan hacmi olansınız. Gürültüyü hakikat sanan bilgesiniz. Yük görmemiş merhametiniz ise sadece kibirdir. Bizim yasımızın gölgesinde dinlenmeye gerçekten hazır mısınız? Annenizin depremden günler sonra ölmüş babanızın cesedini yüzlerce metre yolda sürükleyip bir çukura koymasına hazır mısınız? Ambulansa verilen Ablanızın cesedinin 2 ay kaybolmasına ve teşhis onlarca mezarlık onlarca morg onlarca ceset onu aramaya hazır mısınız? Ablanızın cesedini bulduğunuz gün mutluluktan ağlayarak, şükür namazı kılmaya hazır mısınız? Babanızın, amcanızın, ve nenenizin aynı mezarda sarılarak yatmasına hazır mısınız? En önemlisi; 7 cenazenizin ama kılınmış tek bir namazınızın olmamasına hazır mısınız?

@ebruli51050602 Gerisini; ölen, öldürülen binlerce kız çocuğu/kadının olduğu bir coğrafyada konfor içinde ölenler düşünsün...

@Psibilim Üzüntünüzü, öfkenizi, kırgınlıklarınızı hepsini anlıyorum. Başınız sağ olsun, mekanları cennet olsun. Çok zor. Doğru söylemişsiniz “ mücadelesiz ölmekten korkarım” derken.

@hepatitz Ceset torbası mı? Iyiymiş, biz öyle tişört pantol ne varsa artık

@Psibilim Üzülerek söyleyeceğim, zaten kimseyi yıkayamadan yalnızca teyemmüm aldırmamız ile direk ceset torbaları ile defnediyorlardı. Hala aklımdadır, en az 40 tane kimliği belirsiz genç, yaşlı, çocuk cenazeleri vardı. İnşallah onların da yakınları bulmuştur onları😞