Çetin SÜNGÜ

Bu tartışmayı hâlâ “özel hayat mı değil mi?” düzeyinde tutmak, asıl sorunu örtmektir.Mesele birey değil, sistemdir.Belediyeler yıllardır denetimsiz harcama alanlarına dönüştü. Belediye şirketleri, özel kalem bütçeleri ve “ağırlama giderleri” adı altında oluşan gri alanlar; liyakati değil sadakati, hizmeti değil keyfiliği besliyor. Bu yapı sürdürülebilir değil.Kayyum tartışmaları da, peş peşe açılan belediye davaları da aynı gerçeği gösteriyor: Sorun kişilerde değil, kuralsızlıkta. Artık yapılması gereken net: Belediye başkanlığı makamını ve belediyelerin harcama yetkilerini yeniden tanımlayan köklü bir reform.Şeffaf, sınırları çizilmiş, anlık denetime açık bir yerel yönetim modeli kurulmadan; bugün eleştirdiğimiz her şey yarın tekrar eder.Kısacası: Ahlak çağrısıyla değil, sistem değişikliğiyle çözüm gelir.

"Özel hayat mı, değil mi ?" tartışmasını geride bırakıp, artık belediyelerin harcama yetkilerini, hatta belediye başkanlığı kurumunu masaya yatırmalıyız. Arpalığa dönen belediye şirketleri ve özel kalem, ağırlama giderleri, keyfiliği, kamu kaynaklarını yağmayı sıradanlaştırıyor. Kayyum uygulamaları ve belediye davaları, köklü bir reformu zorunlu kılıyor.

Bir toplum bazen sandıkta değil, susarak konuşur. O çadırın boş kalması, Uşak halkının sessiz ama net bir hükmüdür. Bu, organize edilmemiş bir protestodur; ne sloganı vardır ne pankartı… ama etkisi en yüksek olanıdır. Çünkü meşruiyetin kaynağı olan halk, oraya gitmemeyi tercih etmiştir.CHP yönetiminin anlamadığı ya da görmek istemediği nokta tam da burasıdır: Siyasi refleks ile toplumsal vicdan aynı şey değildir.Bir belediye başkanının özel hayatı değildir tartışılan—o makamın taşıdığı sorumluluk, temsil ettiği değer ve kamuya karşı hesap verme yükümlülüğüdür. Siz bunu “siyasi saldırı” diye paketleyip savunmaya kalkarsanız, aslında meseleyi büyütürsünüz. Çünkü halk şunu görür: Yanlışın karşısında durmayan, yanlışın ortağıdır.“Demokrasi çadırı” kurarak bir skandalı siyasallaştırmak, ahlaki bir sorunu politik kalkana dönüştürmekten başka bir şey değildir. Ama o çadırın boş kalması, bu stratejinin iflasıdır. Halk size şunu söylemiştir: “Ben sizin kurduğunuz hikâyeye inanmıyorum.”Asıl tehlike burada başlıyor.Çünkü bir parti, kendi tabanının ahlaki sezgisini kaybettiği anda sadece oy değil, meşruiyet de kaybeder. Bugün savunulan şey bir kişi değil; bir çürümenin normalleştirilmesidir. Ve bu normalleşme, yarın daha büyük krizlerin kapısını açar.CHP yönetimi şunu anlamak zorunda: Toplum artık “bizden olanın hatası da bizdendir” anlayışını kabul etmiyor. Sadakat ile körlük arasındaki çizgi çoktan aşıldı.Bu fotoğraf, bir olayın değil bir kırılmanın fotoğrafıdır. Ve o kırılma şunu söylüyor: Halk, siyasetçiden önce insan olmayı şart koşuyor.Bunu görmeyenler, yarın sadece boş çadırlarla değil, boş meydanlarla da karşılaşacak.

Doğru tavır budur… CHP yönetimi bu fotoğrafı önüne koyup düşünsün… 21 yaşındaki bir genç kızla otelde basılan CHP’li Uşak Belediye Başkanı için kurulan “Demokrasi Çadırı” boş kaldı. Uşak halkı, CHP yönetimi gibi düşünmediğini gösterdi ve çadıra gitmeyerek tepki gösterdi. Şimdi ahlaksızlığa kılıf bulmaya çalışanlar bu fotoğrafa iyi baksın ve neyi savunduklarını bir daha düşünsün…

Siyaset değişebilir. Kadrolar değişebilir. Öncelikler değişebilir. Ama savunma refleksinin değişmemesi gerektiği ifade edilebilir. Savunma sanayini bir “başarı hikâyesi” olarak anlatmak kolaydır. Ama onu bir devlet politikası olarak sürdürmek zordur. Kolay olan alkış getirir. Zor olan ise güvenlik sağlar.

Balbay’ın yeni kitabı yakında: Özkan Yalım — Uşak’tan Ankara Crowne Plaza’ya “Bir Direniş Hikâyesi…”

Ölçü yok, ilke yok, refleks yok. Özkan Yalım hakkında ortaya çıkan görüntüler ortadayken hâlâ “PM mi, MYK mı” hesabı yapan bir yönetim, krizi yönetmiyor—krizin parçası oluyor. Parti dediğin yer, ilkelerin olduğu yerdir; kriz anında prosedüre sığınan değil, tavır koyandır. “İhraç edelim mi, etmeyelim mi” pazarlığı değil bu—ahlaki bir sınav. CHP yönetimi şunu anlamıyor: Geciken adalet, güveni çürütür.

Özkan Yalım tedbirli olarak disipline sevk edilecek mi? Gözaltı anında ortaya çıkan görüntülerin partide büyük rahatsızlık yarattığı, parti yönetiminde bazı isimlerin 'hemen ihraç edelim' dedikleri ancak konunun PM ve MYK'dan geçmesinin kolay olmadığı söyleniyor.

Yolsuzluk sanıkları bizim arkadaşımız değil — olmadı, olmayacak da. Cumhuriyet Halk Partisi’yi savunmak; hatayı aklamak değil, temiz kalmayı göze almaktır. Özgür Özel eğer hâlâ “bizden” diyorsa, sorun sadece yargıda değil — siyasetin omurgasındadır. Net ol: Ya ilke, ya ilişki. Ortası yok.

450 “arkadaşı” Silivri’de yargılanıyormuş… Biz AZİZ İHSAN AKTAŞ, ERTAN YILDIZ, ADEM SOYTEKİN ve diğer itirafçıların arkadaşı da yoldaşı da değiliz. Siz olabilirsiniz… O sizin tercihiniz… “Aynılar aynı, ayrılar ayrı yerde…”

Bugün Dünya Tiyatro Günü. Ama sahneye gerek yok; oyun zaten her yerde. Rol dağılımı yapılmış, replikler ezberlenmiş, alkışlar organize, eleştiri yasak. Perde hiç kapanmıyor, çünkü bu tiyatro değil— alıştırılmış bir gerçeklik.

Ceza İnfaz Sisteminde Sivil Toplum Derneği’nin Mart 2026 verilerine göre cezaevlerinde, -0-6 yaş arası 891 BEBEK -65 yaş üstü 6 BİN 572 YAŞLI -476 ENGELLİ -12-18 yaş aralığında 4 BİN 524 ÇOCUK bulunuyor.

Bir sorun araştırıldığında, ölçüldüğünde ve raporlandığında artık yalnızca bir “iddia” olmaktan çıkar; somut, tartışılabilir ve en önemlisi sorumluluk üretir hale gelir. İşte bu yüzden reddedilen şey önerge değildir. Reddedilen şey, gerçeğin kurumsallaşma ihtimalidir.

“Bağımsız gazetecilik” masalı, iş ciddiye binince dağılıyor. Oğuzhan Uğur program çekiyor ama haftalardır yayımlayamıyor. Bu gecikme değil, düpedüz oto-sansürdür.Cumhuriyet Halk Partisi ise daha da vahim: Kendi siyasetçisinden korkan, salon veremeyen, soruyu bile kontrol eden bir yapı artık muhalefet değil, yönetemediği gerçeği bastırmaya çalışan bir organizasyondur.Ortada gazetecilik yok, cesaret yok. Sadece hesap, korku ve vitrin var.Ve en net cümle şu: Yayımlanmayan o program, hepsinin gerçek yüzüdür.

Şu sıralar söz hazır “bağımsız gazetecilik”ten vs açılmışken aklıma bir soru takıldı. Muhalif olduğunu iddia eden yayın organları CHP İstanbul İl Başkanı Gürsel Tekin’e mikrofon uzatmaktan korkarken, Oğuzhan Uğur isimli YouTube yayıncısı Tekin’i programıma konuk etti. CHP’li belediyeler Oğuzhan Uğur’a korkudan salon tahsis edemedi. Yayın bir otelin salonunda çekildi. İBB’ciler gençlerin elinde tutuşturdukları soruları telefonlarındaki notlardan okutarak güya soru sordurttu. Tekin de bunların hepsine yanıt verdi. Hatta bant çekimi sırasında herkesin gözü önünde malvarlığını gösteren sayfayı da kameralara gösterdi. Ancak ne ilginçtir ki; Gürsel Tekin’le 5 hafta önce çekilen program hala yayımlanamadı. Yayımlanıp yayımlanamayacağı da belli değil. Oğuzhan Uğur’un bu sırada New York Belediye Başkanı ile başka bir program çekeceği açıklandı. Sahi CHP İstanbul İl Başkanı Gürsel Tekin’le çekilen programa ne oldu? @OguzhanUgur @gurseltekin34 @farukbildirici

Bugün aynı isimler, yeniden aynı siyasal zemin içinde. Dün söyledikleriniz yanlış mıydı? Yanlışsa neden bu kadar sertti? Doğruysa bugün neden buradasınız? Bu soruların tek bir özeti vardır: Ne değişti?

Bir ayda 262 bin kişi icralık oldu.

ispanya’nın çıkışı bir umut değil, bir uyarıdır. Çünkü bu bize şunu gösteriyor: Devletler bile zaman zaman ilkeli davranabilir. Ama sol? Türkiye’de de dünyada da hâlâ reflekslerle, korkularla ve ezberlerle hareket ediyor. Eğer bu değişmezse şunu net söyleyeyim: Sol, iktidar olmayı bırak, toplumu ikna etme kapasitesini bile kaybedecek. Ve o zaman mesele şu olmayacak: “Sol neden kazanamıyor?” Mesele şu olacak: “Sol hâlâ var mı?” Çünkü tarih boşluk kabul etmez. Sol bu boşluğu dolduramazsa, onu başka güçler doldurur. Ve o zaman sadece sol kaybetmez. Toplum kaybeder.

Sorumluluktan arınmış özgürlük, ahlaki çürümenin zeminidir. Vicdanla sınırlandırılmayan hürriyet, kaçınılmaz olarak zulme evrilir. Özgürlük, karakter sahibi için imkân; zayıf irade için felakettir.

Doğan Öz 24 Mart 1978’de öldürüldü. Çünkü bir savcıdan fazlasını yaptı. Devlet içindeki karanlık yapıları, şiddetin arkasındaki organizasyonu yazdı. “Kontrgerilla”yı raporladı. Ve gerçeğe dokunan herkes gibi hedef oldu. Adalet susturuldu. Unutmuyoruz. Unutturmuyoruz.

Eşel mobil Bu bir çözüm değil Bir dengeleme değil Bu: Sistemi ayakta tutmak için zamanı satın alma yöntemidir. Ama bu yöntem kalıcı değildir. Çünkü: Vergi sonsuz düşürülemez Bütçe sonsuz açık veremez Kur sonsuz baskılanamaz Bu yüzden sistem bir noktada gerçeği kabul etmek zorunda kalır.

Dilovası’nda 7 işçinin hayatını kaybettiği Ravive Kozmetik davası başlıyor. İlk duruşma: 24–25 Mart Yer: Kandıra, Kocaeli Ceza İnfaz Kurumu Bu sadece bir dava değil, iş cinayetlerinde adaletin sınandığı bir dosya.

Türkiye’de 1 kg et: 21,5 $ Komşular: Yunanistan 15,2 $ Bulgaristan 13,2 $ Gürcistan 9,7 $ İran 9,2 $ Aynı coğrafya, farklı gerçeklik. Bu bir fiyat farkı değil, alım gücü ve üretim krizinin tablosudur.

Johann Wolfgang von Goethe ölümünün yıl dönümünde… “Bildiklerimiz değil, sorguladıklarımız bizi ileri taşır.” Goethe yalnızca bir şair değil, aklın ve insanın sınırlarını zorlayan bir düşünürdü. Bugün hâlâ aynı sorunun içindeyiz: Anlamak mı istiyoruz, yoksa sadece inanmak mı?

Su tükeniyor. Ve insanlık hâlâ izliyor. Her kuruyan nehir, her çekilen baraj doğanın değil, bizim suçumuzun delilidir. Dünya Su Günü falan değil bu— insanlığın kendi idam fermanını imzaladığı gün. Su yoksa hayat yok. Ama asıl yok olması gereken bu körlük.