Jiyan bi Kurdî Xweş e
31 posts

Jiyan bi Kurdî Xweş e retweetledi
Jiyan bi Kurdî Xweş e retweetledi

Zagros Dağları-Bir Dağdan Daha Fazlası:
Coğrafya ve insan bağlantısı lisede Coğrafya dersi aldığım o günden beri hep ilgimi çekmiştir. Ve dağlara da hep hayrandım. Bunu da öyle bir yazı olarak düşünelim:
Üzerinde meşhur Kandil dağlarının da bulunduğu Zagros Dağları yaklaşık 1.600 km uzunluğunda dev bir dağ zinciridir.
Neredeyse Edirne’den Kars’a kadar uzanan bir coğrafi duvar düşünün. Ama Zagros’u önemli yapan sadece uzunluğu değildir.
Zagros, Mezopotamya ile İran platosu arasına çekilmiş tarihi bir eşiktir.
Bir tarafında Dicle-Fırat ovaları vardır: Sümer, Akad, Babil, Asur, Bağdat dünyası.
Diğer tarafında İran platosu vardır: Elam, Med, Pers ve İran devlet geleneği.
Yani Zagros sadece dağ değildir. İki medeniyet havzası arasında doğal sınır, geçit, tampon ve temas alanıdır.
Ovalarda büyük ordular kolay ilerler. Ama Zagros’a girince iş değişir. Dar geçitler, sarp vadiler, sert iklim, pusuya uygun arazi ve ikmal zorluğu en güçlü ordunun bile hızını keser.
Bu yüzden Zagros, İran’ın batıdan gelen saldırılara karşı tarihsel savunma hattı oldu. Asurlar, Persler, Romalılar, Sasaniler, Arap orduları, Osmanlılar, Safeviler, modern Irak ve İran kuvvetleri bu coğrafyanın ne demek olduğunu yaşadı.
Dağ sadece orduyu durdurmaz. Devleti de sınırlar.
Bu yüzden Zagros boyunca Kürtler, Lurlar, Bahtiyariler, Kaşkaylar gibi topluluklar güçlü yerel kimliklerini koruyabildi.
Yaylak-kışlak hayatı, aşiret örgütlenmesi, hayvancılık, dağ kültürü ve merkezi devlete mesafeli durma refleksi bu coğrafyada şekillendi.
Dağ, insana sadece manzara vermez. Karakter de verir.
Zagros aynı zamanda insanlık tarihinin erken sahnelerinden biridir. Mağaralar, erken yerleşimler, hayvan evcilleştirme, tarımın doğuşu ve Bereketli Hilal’in doğu kanadı bu coğrafyayla bağlantılıdır.
Yani Zagros hem savaşın hem tarımın hem kültürün hem de devlet sınırlarının dağlarıdır.
Tarih çoğu zaman haritalarda düz çizgilerle anlatılır. Ama gerçekte tarihi çoğu zaman dağlar, geçitler, vadiler ve su yolları yazar.
Zagros bunun en güzel örneklerinden biridir. Bir dağ sırası bazen bir imparatorluğun sınırı, bir halkın hafızası, bir ordunun kabusu ve bir medeniyetin kaderi olabilir.
Zagros, haritada bir dağ sırası gibi görünür; tarihte ise Mezopotamya ile İran arasındaki kader çizgisidir.

Türkçe
Jiyan bi Kurdî Xweş e retweetledi
Jiyan bi Kurdî Xweş e retweetledi
Jiyan bi Kurdî Xweş e retweetledi

Mizgînîya me li we...
Ferhenga Rastnivîsînê amade ye..
Koma Kurmancîyê ya Weqfa me ev heşt sal in li ser vê ferhengê dixebite. Komê heta niha ji 10.000î zêdetir bêje standard kirine.
Hûn dikarin ji vir xwe bigihînin Ferhenga Rastnivîsînê:
ferhengkurdi.com

Diyarbakır, Türkiye 🇹🇷 Türkçe
Jiyan bi Kurdî Xweş e retweetledi
Jiyan bi Kurdî Xweş e retweetledi
Jiyan bi Kurdî Xweş e retweetledi

RT @kurdcesozluk: Kurd ne bi tenê li ser medyaya civakî di jîyanê de jî ne yek in. Tişta herî zora min diçe jî şerê xwe bi zimanê xwe nakin…
Türkçe
Jiyan bi Kurdî Xweş e retweetledi
Jiyan bi Kurdî Xweş e retweetledi

Kurdistan Hükümeti’nin, Barzanî Yardım Vakfı aracılığıyla Rojava’ya kış boyunca kesintisiz yakıt gönderme kararı, Başkan Mesrur Barzanî tarafından onaylandı.
#DefendRojava
#KurdsOnAlert

Türkçe
Jiyan bi Kurdî Xweş e retweetledi
Jiyan bi Kurdî Xweş e retweetledi
Jiyan bi Kurdî Xweş e retweetledi
Jiyan bi Kurdî Xweş e retweetledi
Jiyan bi Kurdî Xweş e retweetledi

Qamişlo’da camilerden Kürd ulusal marşı “Ey Reqîb” okunuyor.
Xwedê we biparêze☀️
#DefendRojava
#KurdsOnAlert
Türkçe
















