HCSS - The Hague Centre for Strategic Studies

Wantrouwen richting overheid blijft hardnekkig, concludeert nieuwe Voorjaarspeiling van de HCSS Publieksmonitor. Veel Nederlanders vinden dat problemen vooruit worden geschoven en veiligheid onvoldoende wordt gewaarborgd. Vertrouwen in veerkracht zit vooral dichtbij huis: in sociale samenhang en eigen redzaamheid. “De stabiliteit van Nederland oogt solide, maar onder dat oppervlak zien we een duidelijke stapeling van zorgen. Vooral de snelheid waarmee externe dreigingen weer zwaarder wegen, is opvallend en relevant voor beleid,” aldus HCSS analisten Jesse Kommandeur en Gerben Bakker. Lees meer: hcss.nl/report/hcss-pu…

Zondag besloten de grote Opec+-landen tot een verhoging van de productie. Dat is vooral voor de bühne, zegt HCSS energie expert Jilles van den Beukel bij @BNR. 'De opslagtanks in het Midden-Oosten zitten al vol, en de olie kan daar nu niet weg.' bnr.nl/nieuws/economi…

Van “ninja-achtige” lichtjes boven Kopenhagen tot duizenden meldingen in Europa: was dit een gecoördineerde Russische aanval - of massale dronepaniek? HCSS drone expert @PPMBolder duidt in Medialogica hoe beeldvorming en geopolitiek door elkaar lopen. human.nl/medialogica/ar…

De uitspraken van Trump zijn op korte termijn veel schadelijker voor de positie van Oekraïne, stelt HCSS defensie expert @peterwijninga in @parool. "Het is een aanmoediging voor de Russische president Poetin om door te gaan met de oorlog." parool.nl/wereld/trump-w…

Trumps dreigementen moeten vooral gezien worden als voer voor zijn achterban, stelt HCSS defensie expert @peterwijninga bij @BNR. De Amerikanen hebben namelijk ook Europa hard nodig voor hun militaire doeleinden. bnr.nl/nieuws/interna…

HCSS defensie expert @peterwijninga is niet zo bang dat de Amerikanen hun bases zullen ontmantelen. Daar zijn ze veel te belangrijk voor. "Ze schieten zichzelf in de voet als ze deze logistieke hotspot inkrimpen," stelt hij in @ADnl. ad.nl/buitenland/je-…

Vorig najaar leek het Europese luchtruim overspoeld te worden door meldingen van drones bij kritieke infrastructuur. Maar wat was feitelijk vastgesteld, en wat berustte op aannames? In ‘De Droneshow’ blikt HCSS drone expert @PPMBolder kritisch terug. dronewatch.nl/2026/05/02/med…

🛰️That's no moon... Oorlogsvoering vindt al lang niet meer alleen plaats op aarde. Hoe liggen de verhoudingen in de ruimte? @PaulvanLiempt praat erover met HCSS expert @PPMBolder, en met Marco Langbroek van de @tudelft, in @BNR podcast De Strateeg. bnr.nl/podcast/de-str…

"De VS heeft de luchtmachtbasis Ramstein, maar ook de andere plekken en installaties in Duitsland, keihard nodig", stelt HCSS defensie expert @PPMbolder bij @NUnl. Met het terugtrekken van Amerikaanse troepen schiet Trump zich dan ook in zijn eigen voet. nu.nl/buitenland/639…

Deze week stapten de Verenigde Arabische Emiraten uit het OPEC. En dat zou het einde in kunnen luiden van dit kartel van olieproducerende landen. Wat is de invloed van OPEC geweest, en hoe nabij is het einde? HCSS energie expert Lucia van Geuns praat erover bij @OVT op @vpro. vpro.nl/ovt/artikelen/…

Nieuw HCSS rapport stelt: de veiligheidstransitie op de Noordzee en de ecologische opgave kunnen elkaar versterken. Belangrijk inzicht: zonder sterke handhaving blijven beschermingsmaatregelen op de Noordzee vrijblijvend – en daarmee ineffectief. Oproep: start nu met gezamenlijke pilots op de Noordzee. Test wat werkt in de praktijk en schaal succesvolle samenwerking snel op. Lees meer via: hcss.nl/report/twee-ag…

As part of our cooperation with @hcssnl, we are pleased to present the latest project report by Prof Alexander Mattelaer* on "Making Russia Fear Escalation Again". Read hcss.nl/report/making-… * Written before Alexander joined the Belgian Government. @ATJMattelaer

Between the Berlaymont and the Glass Palace: The Relative Roles of the European Union and NATO in European Defence" By Davis Ellison and Daniel Fiott for @hcssnl Read csds.vub.be/publication/be…

Jarenlange focus op klimaatdoelen heeft de leveringszekerheid en betaalbaarheid verzwakt, waardoor de realiteit nu onverbiddelijk binnenkomt, zegt HCSS expert Lucia van Geuns: “We zijn blijven steken tussen klimaatambities en economische realiteit.” hcss.nl/news/lucia-van…

China uit scherpe kritiek op het EU ‘Made in Europe’-plan, en waarschuwt voor verstoring van handel in o.a. zonnepanelen, batterijen, EV’s en windturbines. HCSS analist Ron Stoop duidt bij @BNR de impact op de EU-China handelsrelatie. hcss.nl/news/ron-stoop…

Battle tested equipment, een grote defensie-industrie waarvan volgens schattingen zo’n 20 procent niet gebruikt wordt: Oekraïne heeft de onzekere wereld echt wel iets te bieden, zegt HCSS onderzoeksdirecteur @TimSweijs in @nrc. nrc.nl/nieuws/2026/04…

‘We hebben de ene afhankelijkheidsrelatie ingeruild voor een andere’, zegt HCSS energie expert Lucia van Geuns, want ruim twee derde van ons lng komt nu uit de Verenigde Staten. ‘Dat Amerikaanse gas is bijna een-op-een een vervanging van het Russische.’ In 2022 leek dat geen reden tot zorg: de VS waren een betrouwbare bondgenoot. Maar nu het land wordt geregeerd door een ongeleid projectiel dat de levering van lng inzet als politiek drukmiddel en een oorlog begon die de internationale energiehandel compleet heeft ontregeld, is de discussie over strategische soevereiniteit opnieuw opgelaaid. Dus draait de blik voorzichtig richting het Groningenveld. Jaren geleden, toen het kabinet-Rutte II na de aardbevingen in Zeerijp besloot dat de gaswinning in Groningen moest worden verminderd, klonken er al voorzichtige waarschuwingen tegen zo’n drastisch besluit. Wat als de Russen de pijpleiding met Noorwegen opblazen? Of stel dat de Straat van Hormuz afgesloten raakt? Is het dan niet handig om een strategische gasreserve achter de hand te houden? Voor het gas hebben we zo’n strategische voorraad in feite al in de bodem zitten. Het enige wat we hoeven te doen is de spreekwoordelijke waakvlam brandend houden. ‘Het Groningse gasveld is een enorme stranded asset’, zegt Van Geuns. ‘Bij het besluit om dat definitief te sluiten is energiezekerheid onvoldoende meegewogen.’ De gasbel van Slochteren bevat nog zo’n 450 miljard kuub aan winbaar aardgas. Met het huidige Nederlandse gasgebruik kunnen we daar in theorie nog vijftien jaar mee vooruit. Het is ook nog niet te laat om de ontmanteloperatie terug te draaien. In theorie kan een aantal locaties open blijven, maar tussen droom en daad van energieonafhankelijkheid staan wetten in de weg en praktische bezwaren. Zo heeft de NAM al laten weten dat er wat hen betreft geen weg meer terug is: als de Nederlandse overheid de Groningse gasvelden tóch open wil houden, dan moet de staat eerst de wet aanpassen en vervolgens zelf de winning gaan verzorgen. En zelfs als dat gebeurt, vloeit het Groningse gas niet automatisch naar de Nederlandse huishoudens of industrie. ‘Als het aankomt op energie vormt Noordwest-Europa één markt’, zegt Van Geuns. Alleen als Nederland zou besluiten een autarkische koers te varen en Europese wetgeving en internationale handelsafspraken aan zijn laars lapt, zou de heropening van Groningen ons daadwerkelijk energieonafhankelijker maken. En, niet onbelangrijk: zo’n scenario zou betekenen dat de bodem in Noord-Nederland alleen maar harder gaat beven, wat onvermijdelijk zorgt voor meer onrust en meer schadeclaims. Dan zal de staat dus nog véél meer moeten uitgeven aan compensaties en versterkingen dan de 22 miljard euro die daar nu al voor is gereserveerd. Naast Groningen liggen er ook nog honderden kleinere gasvelden onder de Nederlandse (zee)bodem, met een totale voorraad van zo’n zeventig miljard kuub. Maar, zegt Van Geuns, het investeringsklimaat in Nederland is niet bepaald verwelkomend voor fossiele bedrijven. ‘De algemene tendens is toch: we willen van olie en gas af en dat vertaalt zich in allemaal wetjes en regelgeving die het moeilijker maken om een vergunning voor nieuwe boringen te krijgen. Dat schrikt investeerders af.’ En zelfs als het kabinet besluit om fossiele investeerders in de watten te leggen, blijft de potentie van de kleine gasveldjes volgens Van Geuns gering, zeker in vergelijking met Groningen. ‘Dat is toch echt de grote vis.’ Lees het hele artikel nu in @DeGroene: groene.nl/artikel/we-heb…

Het EU ‘Made in Europe’-plan raakt China indirect en vergroot de spanning in de handelsrelatie. HCSS analist Ron Stoop vertelt bij @BNR dat Europa voor China een ‘cruciale afzetmarkt’ is, vooral voor zonnepanelen, batterijen en elektrische auto’s. youtube.com/watch?v=Ft2MK5…

Van Napoleon en Hitler, tot Poetin en Trump: zelfoverschatting leidt tot strategische ontsporingen en vastlopende oorlogen. @ajboekestijn en @robdewijk schetsen hoe autocraten de militaire en economische realiteit uit het oog verliezen. bnr.nl/podcast/boekes…

After the peaceful years that followed the Cold War, the world is rearming itself with nuclear weapons again. On May 8th in @DeBalie, HCSS research director @TimSweijs will discuss what this renewed nuclear arms race means for global security. debalie.nl/programma/a-wo…

Iedere dag bewijst Oekraïne de enorme waarde van drones in moderne oorlogsvoering, met aanvallen op o.a. olie-installaties, ook doelen diep in Rusland op wel 1500 kilometer afstand. HCSS defensie expert @peterwijninga praat erover bij @oogopmorgen. nporadio1.nl/fragmenten/nos…